การประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมด้านการจราจรหลายปัจจัยเชิงพื้นที่ กรณีศึกษาเมืองขอนแก่น
คำสำคัญ:
ผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมจากการจราจรเชิงพื้นที่, กระบวนการตัดสินใจอย่างเป็นลำดับชั้น, วิธีการตัดสินใจแบบหลายปัจจัยบทคัดย่อ
ในปัจจุบันชุมชนในเขตเมืองของประเทศต่างๆทั่วโลกมีการเจริญเติบโตอย่างรวดเร็วทั้งด้านเศรษฐกิจ การใช้ประโยชน์ที่ดินและการขนส่ง ส่งผลให้การใช้รถยนต์ส่วนบุคคลเพื่อการเดินทางเพิ่มขึ้น และส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เช่น ปัญหามลพิษทางอากาศ มลพิษทางเสียงและปัญหาภาวะโลกร้อน เป็นต้น การประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมจากการจราจรมีความซับซ้อนและยุ่งยากเนื่องจากมีหลายปัจจัยเกี่ยวข้องที่หลากหลาย ซึ่งแต่ละปัจจัยมีน้ำหนักความสำคัญแตกต่างกันไปตามประเภทของถนนและการใช้ประโยชน์ที่ดิน ตลอดจนลักษณะของบุคคลหรือกลุ่มบุคคลที่พิจารณา งานวิจัยนี้ได้ประยุกต์ใช้แบบจำลองทางคณิตศาสตร์ (Mathematical Modelling Method, MMM) และวิธีการตัดสินใจแบบหลายปัจจัย (Multi Criteria Decision Making, MCDM) ในการประเมินค่าดัชนีผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมจากการจราจรแบบหลายปัจจัยเชิงพื้นที่รวม (Composite Area-Wide Multicriteria Traffic Environmental Impact Indices, CATEII) ค่า CATEII สามารถนำมาใช้จัดลำดับความสำคัญของพื้นที่ตามผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากการจราจร และสามารถระบุสาเหตุของปัญหาที่เกิดในแต่ละพื้นที่ เพื่อเสนอแนะแนวทางแก้ไขปัญหาในอนาคตต่อไป
เอกสารอ้างอิง
Chavez-Baeza C, Sheinbaum-Pardo C. Sustainable passenger road transport scenarios to reduce fuel consumption, air pollutants, and GHG (greenhouse gas) emissions in the Mexico City metropolitan area. Energy. 2014; 66: 624–634.
Widiantono DJ, Samuels S E. Towards a general model for the environmental capacity of roads. Proceedings of the 9th Road Engineering Association of Asia and Australasian (REAAA) Conference. 1998; 9(1): 287-292.
Klungboonkrong P. Sustainable Urban Transportation Planning: Principle and Practice. Sustainable infrastructure research and development center. Faculty of civil engineering KhonKaen University; 2018; 349-385.
Klungboonkrong P, Taylor MAP. A multicriteria environmental sensitivity evaluation of urban road networks: the Khon Kaen case study. Thailand. In the 1st Asia Pacific Conference on Transportation and the Environment. 1998; 260-268.
Shiran G, Hidas P. Area-wide environmental capacity based on air pollution: an urban development evaluation tool. Proceedings of the 18th Australian Road Research Board Transport Research Conference and Transit NZ Land Transport Symposium. 1996; 18(6): 249-263.
Woolley JE, Klungboonkrong P, Taylor MAP. Some considerations of network traffic noise and a decision support system. WIT Transactions on The Built Environment. 1970; 26.
Klungboonkrong P, Taylor MAP. A microcomputer-based-system for multicriteria environmental impacts evaluation of urban road networks. Computers, Environment and Urban Systems. 1998; 22(5): 425-446.
Moran J, NaSuwan C, Poocharoen OO. The haze problem in Northern Thailand and policies to combat it: A review. Environmental Science & Policy. 2019; 97: 1-15.
United Nation UN. The Sustainable Development Goals Report. New York. USA. 2016.
Environment Protection Authority (EPA). PM2.5 particles in air [Internet]. 2017 [updated 2018 May 10]. Available from: https://www.epa.vic.gov.au/~/media/Publications/1709.pdf
Pollution Control Department. Air Pollution and Air Pollution Management Plan in Bangkok from 2012 - 2016. Bangkok: Pollution Control Department. Ministry of Natural Resources and Environment. 2012.
Long S. The consequences of electric vehicle and mass transit system development and land use planning on the transport related performances and energy and environmental aspects: the Khon Kaen case study. Department of Civil Engineering, Faculty of Engineering, Khon Kaen University, Thailand. 2017.
Schulze RH, Turner DB. Practical guide to atmospheric dispersion modeling. Trinity Consultants, Incorporated; 1996.
OTP. The Study to Develop Master Plan for Sustainable Transport Systemand Mitigation of Climate Change Impacts, Bankok, Thailand; 2015.
UK DoT. Calculation of Road Traffic Noise (CoRTN). London: UK Department of Transport, Welsh Office; 1988.
Saaty TL, Vargas LG. The Decision by the US Congress on China’s Trade Status: A Multicriteria Analysis. In: Models, Methods, Concepts & Applications of the Analytic Hierarchy Process. International Series in Operations Research & Management Science, vol 34. Springer, Boston, MA. 2001.
Singleton DJ, Twiney PJ. Environmental sensitivity of arterial roads, Papers of the Australian Transport Research Forum. 1985; 10(2): 165-182.
Saaty TL. The analytical hierarchy process. Priority setting, resource allocation. New York: McGraw-Hill international book; 1980.
