การใช้ประโยชน์มูลสัตว์เพื่อเป็นทางเลือกของการใช้ปุ๋ยเคมีอย่างเข้มข้นในการเกษตรของชุดดินรือเสาะ
คำสำคัญ:
คะน้า, การจัดการธาตุอาหารพืชเฉพาะพื้นที่, ปุ๋ยคอกบทคัดย่อ
ชุดดินรือเสาะพบมากในทางตอนใต้ของประเทศไทย มีลักษณะเป็นทรายสีเหลืองปนน้ำตาล ความเป็นกรดสูง และความอุดมสมบูรณ์ต่ำ ทำให้มีการใช้ปุ๋ยที่มากเกินไปในพื้นที่เพื่อให้ดินมีความอุดมสมบูรณ์มากยิ่งขึ้นส่งผลให้เกิดปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมอย่างรุนแรงโดยเฉพาะอย่างยิ่งมลพิษทางดินและน้ำ ด้วยเหตุนี้จึงได้นำการจัดการธาตุอาหารพืชเฉพาะพื้นที่เพื่อให้การเกษตรมีความยั่งยืนโดยการลดปุ๋ยเคมีส่วนเกินลง มีการใช้ปุ๋ยคอก 3 ประเภท ได้แก่ มูลสุกร มูลโค มูลไก่ ผสมกับปุ๋ยเคมี (CF) ที่ใช้ทั่วไปในอัตราส่วนที่แตกต่างกัน โดยทำการทดลองทั้งหมด 14 ชุดการทดลองในการปลูกคะน้า และพบว่าค่าปุ๋ยเคมี ปุ๋ยมูลสุกร ร้อยละ 75 : 25 (โดยน้ำหนัก) ให้ผลผลิตคะน้าสูงที่สุดที่น้ำหนัก 530.70 กก./ไร่ และมีความสูงเฉลี่ย 21.50 เซนติเมตรต่อต้น อย่างไรก็ตามพบธาตุอาหารไนโตรเจนและฟอสฟอรัสในน้ำชะน้อยที่สุดจากการผสมปุ๋ยเคมี : ปุ๋ยมูลโค ร้อยละ 75 : 25 (โดยน้ำหนัก) เท่ากับ 0.167 และ 0.007 มิลลิกรัมต่อลิตร ตามลำดับ การใช้ปุ๋ยเคมีที่ลดลงร้อยละ 25 เป็นสัญญาณที่บ่งบอกแนวทางเลือกสู่การทำเกษตรแบบยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
Office of Agriculture Economics. Quantity and value of imported chemical fertilizers [Internet] 2020 [update 2020 Apr 1; cited 2020 Nov 10]. Available from: http://www.oae.go.th/view/1/%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%88%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%95/TH-TH
Office of Soil Survey and Land Use Planning. Essential Nutrients for Plant Growth [Internet] 2020. Available from: http://osl101.ldd.go.th/easysoils/s_prop_nutri01.htm
Wonprasaid S. Plant nutrient composition and concentration for Chinese kale (Brassica alboqlabra) and Coriander (Coriandrum sativum) production in closed Soilless culture system: Surenaree University of Technology (TH); 2012 Nov. 44p. Report No.: SUT3-302-50-12-89.
Prapaitrakool S, editors. Agricultural extension handbook Cruciferaceae (Chinese Kale, Pakchoi). Bangkok: Department of Agriculture Extension; 2008. Thai.
Vityakon P. Advanced Soil Fertility. Khon Kaen: Department of Land Resources and Environment, Faculty of Agriculture, Khon Kaen University; 2004. Thai.
Soil Fertilizer and Environment Development Project. Soil Sampling [Internet]. 2020. Avialable from: http://www.soiltest-ku.agr.ku.ac.th/index.php?option=com_content&view=article&id=17&Itemid=27
Jaroenchasri R. Preliminary Analytical method of physical properties of soils. Bangkok: Department of soil science, faculty of Agriculture, Kasetsart University; 2017. Thai.
Walkley A, Black IA. Chromic acid titration method for determination of soil organic matter. Soil. Sci. Amer. Proc. 1947; 63: 257.
Bremmer JM. Nitrogen-Total. In: Sparks DL, Pang AL, Helmke PA, Loeppert RH, Soltanpour PN, Tabatabai MA, Johnston CT, Sumner M, editors. Method of Soil Analysis Part 3: Chemical Method. Madison, Wisconsin. USA: Soil Sci. Soc. of Am. Inc.; 1996.
Bray RH, Kurtz LT. Determination of total, organic, and available forms of phosphorus in soils. Soil Sci. 1945; 59: 39-45.
Pratt PF. Potassium. In: Norman AG, editors. Method of soil analysis Part 2: Chemical and Microbiology Properties. Madison, Wisconsin. USA: Amer. Soc. of Agron. Inc.; 1965 p. 1022-1030.
Land Development Department. Work manual: plant, fertilizer and soil amendment analysis [Internet]. 2010 [update 2010 Sep 30; cited 2020 Nov 10]. Available from: https://www.ldd.go.th/PMQA/2553/Manual/OSD- 07.pdf
APHA, AWWA, WPCA. Standard Methods for the Examination of Water and Wastewater. 18th ed. Washigton, D.C.: American Public Health Association; 1992.
APHA, AWWA, WEF. Standard Methods for the Examination of Water and Wastewater. 23rd ed. Washigton, D.C.: American Public Health Association; 2017.
Jokela WE. Nitrogen Fertilizer and Dairy Manure Effects on Corn Yield and Soil Nitrate. Soil Sci. Soc. 1992; 56: 148-154.
Saelim S. Organic Fertilizer and Utilization in Thailand. Bangkok: Land Development Department; 2016. Thai.
Geisseler D, Scow KM. Long-term effects of mineral fertilizers on soil microorganisms. Soil Biology & Biochemistry. 2014; 75: 54-63.
Information and Communication Technology Center. Information about farmers and livestock by province [Internet]. 2019. Available from: http://ict.dld.go.th/webnew/images/stories/stat_web/yearly/2562/country/1---farmer.pdf
Department of Agriculture. Announcements from Department of Agriculture of Standard of Organic Fertilizers A.D. 2005 [Internet]. 2014 [update 2014; cited 2020 Nov 10]. Available from: https://www.doa.go.th/ard/wp-content/uploads/2019/11/FEDOA11.pdf
Thaymuang W, Prasongsung P. The influence of chemical fertilizer rates on nutrient leaching from Lettuce planted Satuk Soil Series. Kamphaengsean Acad. J. 2008; 6: 64–70. Thai.
Saardngoen T, Amkha S, Thongjoo C, Rungcharoenthon P. Effect of Nitrogen Fertilizer Types on Plant Growth, Yield in Chinese Kale Nitrate Leachate and Soil Nitrifying Bacteria. The 9th KU-KPS Conference. 2012; 9: 1280-1287. Thai.
Verapattananirund P. Guidance of the Site-Specific Nutrient management for Agriculture plant. Bangkok: Department of Agriculture Extension. 2009. Thai.
Singhabootra N. The importance of organic matter in the cultivated soil. Land development. 1990; 27: 41-46. Thai.
Vanichpakorn Y. Effect of Animal Manures on Growth and Yield of Chinese Kale (Brassica alboglabra Bailey). Songklanakarin Journal of Plant Science. 2016; 3: 39-45.Thai.
Extension and Training Office Kasetsart University Pig manure extracted water Efficient use of animal manure as fertilizer for plants. Bangkok: Kasetsart university; 2011. 18p.
Foypikul W. Techniques and use of soil-fertilizer-water. Faculty of Science and Technology, Surindra Rajabhat University; 2005. Thai.
Suriyachaiyakorn M. Influence of organic fertilizers and chemical fertilizers on the growth and yield of Sweet corn [MSc thesis]. Kasetsart university; 2010. Thai.
Tirapitayanon W. Environmental impacts of phosphorus [Internet]. 2013 [update 2013 Dec; cited 2020 Nov 10]. Available from: http://www.dss.go.th/images/st-article/pep-12-2556-impact-envi.pdf
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2022 วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
