การเปรียบเทียบข้อมูลทางสถิติของโครงการการประกันราคาข้าวและโครงการ รับจำนำข้าว และปัจจัยที่มีผลต่อราคาข้าวของแต่ละโครงการ

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเปรียบเทียบข้อมูลสถิติของโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าวโดยใช้การวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติประกอบข้อสรุปค่าใช้จ่ายโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าว และศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อราคาข้าวไทยในแต่ละโครงการ โดยการศึกษาครั้งนี้จะทำการศึกษาโดยนำข้อมูลจากโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าวมาพิจารณาข้อมูลสถิติ โดยจะพิจารณาข้อมูลแต่ละโครงการว่าสอดคล้องหรือขัดแย้งกับวัตถุประสงค์ของแต่ละโครงการหรือไม่ อย่างไรและทำการศึกษาตัวแปรที่เป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อราคาข้าวของแต่ละโครงการ โดยสร้างตัวแบบถดถอยของราคาข้าว โดยพิจารณาจากปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อราคาข้าวของแต่ละโครงการ  ตัวแบบที่ใช้ในการศึกษาเป็นตัวแบบการถดถอยเชิงเส้นพหุคูณ และในการศึกษาครั้งนี้ใช้ข้อมูลทุติยภูมิ ซึ่งเป็นข้อมูลเชิงปริมาณที่หาได้จากกรมการข้าว กรมการค้าภายใน และใช้ความรู้และเนื้อหาจากการที่ได้ศึกษาในการวิเคราะห์การถดถอย และใช้ข้อมูลราคาประกันข้าวปีพ.ศ.2552-2554 และราคารับจำนำข้าวปีพ.ศ.2554-2557 โดยนำข้อมูลมาของข้าว 3 ชนิด คือ ข้าวเจ้า ข้าวหอมมะลิ และข้าวเหนียว ภายใต้ความชื้นไม่เกิน 15%  ซึ่งจากการศึกษาพบว่า จากการเปรียบเทียบข้อดีข้อเสียของโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าว พบว่า แม้ทั้งสองโครงการจะมีข้อดีที่แตกต่างกัน  แต่ถ้าพิจารณาจากวัตถุประสงค์ของโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าว แสดงให้เห็นว่ามีวัตถุประสงค์ การบริหารจัดการของโครงการทั้งสองโครงการมีลักษณะที่คล้ายคลึงกัน แต่ต่างกันที่การดำเนินการ เมื่อนำข้อมูลราคาข้าวโครงการประกันราคาข้าวเทียบกับราคาขายข้าวจากส่วนกลางของกรมการค้าภายในพบว่า ปริมาณค่าใช้จ่ายของรัฐตามโครงการการประกันราคาข้าวในปีพ.ศ.2552/53 และในปีพ.ศ.2553/54 เท่ากับ 89,775,471,240 บาท และ 147,235,117,600 บาท

จากราคาข้าวของโครงการรับจำนำข้าวเมื่อเทียบกับราคาขายข้าวจากส่วนกลางของกรมการค้าภายในมีราคาข้าว ณ จุดรับซื้อของข้าวเปลือกต่ำกว่าราคารับจำนำข้าวที่ทางรัฐบาลกำหนดพบว่า ปริมาณค่าใช้จ่ายของรัฐตามโครงการรับจำนำข้าว ในปีพ.ศ. 2553/54  พ.ศ. 2554/55 และ พ.ศ. 2555/56 เท่ากับ 518,679,477,800 บาท 516,559,460,000  บาท และ 719,979,522,000 บาท ตามลำดับ

จากการนำข้อมูลของราคาข้าวโครงการประกันราคาข้าวและโครงการรับจำนำข้าวมาพิจารณาถึงปัจจัยที่ส่งผลต่อราคาข้าว พบว่า ปริมาณการผลิตข้าว สามารถอธิบายหรือบอกแนวโน้มราคาข้าวโครงการประกันราคาข้าวได้ประมาณ 72.6% จะได้สมการ  สำหรับราคาข้าวของโครงการรับจำนำข้าวนั้น จากการศึกษาอิทธิพลของปัจจัยต่างๆพบว่าไม่มีปัจจัยใดที่มีอิทธิพลต่อราคาข้าวซึ่งสอดคล้องกับข้อเท็จจริงที่ปรากฎ