การหาค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสมเพื่อลดข้อบกพร่องการฉีดพลาสติกไม่เต็มแม่พิมพ์ (Short Shot) ในกระบวนการฉีดขึ้นรูปพลาสติก: กรณีศึกษาโรงงานผลิตเครื่องใช้ไฟฟ้า
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อหาค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสมในกระบวนการฉีดพลาสติก เพื่อลดของเสียจากข้อบกพร่องการฉีดไม่เต็มแม่พิมพ์ (Short Shot) ซึ่งเป็นข้อบกพร่องสำคัญที่ส่งผลต่อคุณภาพและต้นทุนของโรงงานกรณีศึกษา โดยจากการเก็บข้อมูลระหว่างเดือนมกราคม ถึง ธันวาคม พ.ศ. 2567 ในกรณีศึกษาการฉีดหัวปลั๊กไฟหุ้มแกนปลั๊กและสายไฟพบว่าของเสียจากการฉีดไม่เต็มที่เกิดขึ้นมากที่สุดเป็นอันดับ 1 โดยจำนวนของเสีย 19,957 ชิ้น จากยอดผลิต 1,674,504 ชิ้น คิดเป็นของเสีย 1.2% ถือเป็นสาเหตุหลักที่สร้างความสูญเสียและเป็นปัญหาที่ต้องแก้ไขอย่างเร่งด่วนขั้นตอนการดำเนินงานวิจัยเริ่มจากการเก็บข้อมูลและวิเคราะห์สาเหตุของปัญหาโดยใช้แผนภาพก้างปลาและการระดมสมอง พบว่ามีปัจจัยสำคัญคืออุณหภูมิหลอมเหลว ความเร็วฉีด และแรงดันฉีด ทำการกำหนดค่าปัจจัยจากกระบวนการที่ใช้ในปัจจุบันโดยตั้งให้เป็น 3 ระดับ นำไปจำลองกระบวนการฉีดด้วยโปรแกรม SolidWorks Plastics ร่วมกับการออกแบบการทดลองแบบแฟกทอเรียลสามระดับ (33 Factorial Design) เพื่อศึกษาพฤติกรรมการไหลของพลาสติกโดยพิจารณาจากค่าน้ำหนักชิ้นงานปริมาตรการฉีด อุณหภูมิการแข็งตัวของพลาสติกที่นำไปสู่ปัญหาการฉีดไม่เต็ม การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงสถิติเพื่อทดสอบอิทธิพลของปัจจัยและเลือกค่าพารามิเตอร์ที่เหมาะสมที่สุดสำหรับการผลิตจริง ผลการจำลองสถานการณ์ฉีดพลาสติกพบว่าเงื่อนไขที่เหมาะสมให้โอกาสการฉีดเต็มสูงสุดคือ อุณหภูมิหลอม 200 °C แรงดันฉีด 90 MPa และความเร็วการฉีด 70 มิลลิเมตรต่อวินาที จากขนาดหัวฉีด 10 ตารางมิลลิเมตร ทำการยืนยันผลการจำลองงานฉีดโดยใช้ค่าปัจจัยที่เหมาะสมที่ได้ไปใช้ผลิตจำนวน 411,643 ชิ้น ฉีดไม่เต็ม 1,309 ชิ้นคิดเป็นเพียง 0.32% แต่จากการทดลองเบื้องต้นพบค่าในช่วงการทดสอบที่ส่งผลอยู่แต่ในช่วงสูงจึงทำการปรับค่าค่าพารามิเตอร์การทดสอบด้วยการใช้ระเบียบวิธีพื้นผิวการตอบสนองที่สัมพันธ์กับข้อจำกัดกระบวนการฉีดทำให้พบว่าตัวแปรการฉีดที่มีผลต่อการฉีดไม่เต็มมีเพียงอุณหภูมิหลอม และแรงดันฉีดที่ 190 องศาเซลเซียส 110 MPa หรือถ้าใช้อุณหภูมิสูงขึ้นเป็น 195-200 องศาเซลเซียส สามารถใช้แรงดันฉีดเหลือเพียง 100 MPa ก็สามารถฉีดเต็มได้
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิศวกรรมสารฉบับวิจัยและพัฒนา วิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์
เอกสารอ้างอิง
ภัคจิรา พึ่งสุข และวิชัย รุ่งเรื่องอนันต์. การลดสัดส่วนของเสียในกระบวนการฉีดพลาสติกโดยประยุกต์ใช้การออกแบบการทดลองกรณีศึกษาโรงงานผลิตเครื่องซักผ้า. วารสารวิศวกรรมศาสตร์ราชมงคลธัญบุรี, 2554, 10 (1), หน้า 589–593.
โสภิดา ท้วมมี. การลดของเสียในกระบวนการผลิตพลาสติกแผ่นโดยการประยุกต์ใช้การออกแบบการทดลองกรณีศึกษา บริษัทในอุตสาหกรรมผลิตพลาสติก. วิทยานิพนธ์วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ, 2550.
ปิยพงษ์ ริดเขียว. การลดของเสียในกระบวนการผลิตกระจกโครเมียมโดยใช้หลักการออกแบบการทดลอง. วารสารวิศวกรรมศาสตร์ราชมงคลธัญบุรี, 2555, 10 (1), หน้า 25–32.
อภิชิต ศรัณยนิตย์. การลดของเสียในโรงงานอุตสาหกรรมฉีดพลาสติก. วิทยานิพนธ์วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาวิศวกรรมระบบการผลิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี, 2548.
Mahajan, L. D. and Ulhe, P. N. Analysis of injection molding process to reduce defects (short-shot). International Journal of Engineering Technologies and Management Research, 2018, 5 (6), pp. 113–119.
Zhang, L., Chang, T.-L., Tsao, C.-C., Hsieh, K.-C. and Hsu, C.-Y. Analysis and optimization of injection molding process on warpage based on Taguchi design and PSO algorithm. The International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 2025, 137 (1–2), pp. 981–988.
Park, H. S. and Dang, X. P. Development of a smart plastic injection mold with conformal cooling channels. Procedia Manufacturing, 2017, 10, pp. 48–59.
Gnilitskyi, I. Effects of anisotropic and isotropic LIPSS on polymer filling flow and wettability of micro injection molded parts. Optics and Laser Technology, 2022, 158, pp. 1–7.
ศุภชัย ดวงทองพล และชาคริต สุวรรณจำรัส. การฉีดขึ้นรูปชิ้นงานพลาสติกด้วยวิธีการผสาน CAD/CAE. วิศวกรรมสารฉบับวิจัยและพัฒนา, 2561, 29 (4), หน้า 45–52.
Yunus, M. Optimizing the die design parameters of a two cavity injection molding tool for a fan blade back cover using mold flow analysis. International Journal in IT and Engineering, 2015, 3 (6), pp. 92–103.
Knoll, J. and Heim, H.-P. Analysis of the machine-specific behavior of injection molding machines. Polymers, 2024, 16, 54.
Wu, T. Design optimization of plastic injection tooling for additive manufacturing. Procedia Manufacturing, 2017, 10, pp. 923–934.
วีโรจน์ เตชะวิญญูธรรม. งานฉีดพลาสติก. กรุงเทพฯ: ซีเอ็ดยูเคชั่น, 2540.
Çengel, Y. A. and Boles, M. A. Thermodynamics: An Engineering Approach. 8th ed. New York: McGraw-Hill, 2015.
Incropera, F. P. et al. Fundamentals of Heat and Mass Transfer. 7th ed. Hoboken: John Wiley & Sons, 2011.