ฤทธิ์ทางชีวภาพและการตรวจสารพฤกษเคมีเบื้องต้นของรากสิบสองราศี
คำสำคัญ:
ฤทธิ์ต้านเชื้อวัณโรค ความเป็นพิษต่อเซลล์ สารพฤกษเคมี สิบสองราศีบทคัดย่อ
สิบสองราศีเป็นพืชที่พบในเป็นพืชล้มลุกที่พบในท้องถิ่นวัดเขาตะเครา ตำบลบางครก อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรีในประเทศไทย ยังพบว่ามีรายงานฤทธิ์ทางชีวภาพของรากสิบสองราศีไม่มากนัก ดังนั้นงานวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาฤทธิ์ทางชีวภาพของสารสกัดหยาบเอทานอลจากรากสด สิบสองราศี โดยทำการประเมินฤทธิ์ทางชีวภาพของสารสกัดหยาบ ได้แก่ ทดสอบฤทธิ์ต้านเชื้อวัณโรค ฤทธิ์ ต้านเชื้อไวรัส (H5N1) ฤทธิ์ต้านเชื้อไวรัสเริมชนิดที่ปาก ฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย ฤทธิ์ต้านเชื้อยีสต์และทดสอบความเป็นพิษต่อเซลล์มะเร็ง 3 ชนิด ได้แก่ มะเร็งปอด (NCI-H187) มะเร็งช่องปาก (KB) และมะเร็งเต้านม (MCF-7) โดยแต่ละการทดสอบใช้วิธี Green fluorescent protein microplate assay (GFPMA), UNANA-based enzyme inhibition assay, Green Fluorescent Protein (GFP)–based assay และ Resazurin Microplate assay (REMA) ตามลำดับ ผลการวิจัยพบว่าสารสกัดเอทานอลของรากสิบสองราศีที่ความเข้มข้น 50 µg/ml แสดงฤทธิ์ต้านเชื้อวัณโรคได้เท่านั้นและสารสกัดเอทานอลของรากสิบสองราศีนี้ไม่เป็นพิษต่อเซลล์ปกติ และพบว่าสารสกัดมีสารพฤกษเคมี ได้แก่ แอลคาลอยด์ สเตียรอยด์และฟลาโวนอยด์เป็นองค์ประกอบ
เอกสารอ้างอิง
กัญจนา ดีวิเศษ. (2542). ผักพื้นบ้านภาคใต้. กรุงเทพมหานคร:สถาบันการแพทย์แผนไทย กรมการแพทย์
กระทรวงสาธารณสุข.
กี่ คูหลำ. (2550). ผู้ใช้สิบสองราศี. ตำบลบางครก อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี. สัมภาษณ์ 5
กุมภาพันธ์ 2550.
ตรีบุปผา มิ่งเมือง ดำรงค์ พงศ์พุทธชาติและบุษกร อุ๋ยวงษ์. (2551). ฤทธิ์ต้านเชื้อจุลินทรีย์ของสารสกัด
จากใบสิบสองราศี. ใน การประชุมนำเสนอผลการวิจัยมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีครั้งที่ 1.
เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี.
บุษราคัม ทรัพย์อุดมผลและปรีชา ภูวไพรศิริศาล. (2551). องค์ประกอบทางเคมีจากผักลิ้นห่าน.ในการ
ประชุมนำเสนอผลการวิจัยมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีครั้งที่ 1. เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราช
ภัฏเพชรบุรี.
พิสมัย เหล่าภัทรเกษม. (2548). บทบาทของผลิตภัณฑ์ธรรมชาติในการป้องกันและรักษามะเร็ง.
ศรีนครินทร์เวชสาร, 20(3), 180-189.
รัตนา อินทรานุปกรณ์. (2547). การตรวจสอบและการสกัดแยกสารสำคัญจากสมุนไพร. กรุงเทพฯ:
สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วัชราภรณ์ ประภาสะโนบล. (2556). ฤทธิ์ต้านออกซิเดชัน ต้านการอักเสบและต้านมะเร็งจากใบสิบสอง
ราศี. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติ ราชภัฏสุราษฎร์ธานีวิจัย ครั้งที่ 9. สุราษฎร์ธานี:
มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี
. วัชราภรณ์ ประภาสะโนบลและสุนันทา แก้วสระแสน. (2555). ฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระและปริมาณสาร
ฟีนอลิกทั้งหมดของสารสกัดจากใบสิบสองราศี. วารสารวิทยาศาสตร์แห่งมหาวิทยาลัยราชภัฏ
เพชรบุรี, 9 (1), 12-19.
วัชราภรณ์ ประภาสะโนบล สุริยา น้อยสุวรรณ์ วารุณี นาคสงค์และชรินรัตน์ ศรัทธาผล. (2557). ฤทธิ์ทาง
ชีวภาพและการตรวจสารพฤกษเคมีเบื้องต้นจากใบสิบสองราศี. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติ
วิทยาศาสตร์ศึกษาเพื่อสร้างแรงบันดาลใจสู่นวัตกรรมครั้งที่ 1. เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราชภัฏ เพชรบุรี.
สินธพ โฉมยา, ชวลิต สิทธิสมบัติ, วันดี ญาณไพศาล, นุชนาฏ กิจเจริญ, อุทัย โสธนะพันธุ์และเพ็ญพรรณ
เวชวิทยาขลัง.(2552).[อินเทอร์เน็ต]. นครปฐม: คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร
;[ปรับปรุงเมื่อ 2552; เข้าถึงเมื่อวันที่ 5 ตุลาคม2555].การตรวจสอบเบื้องต้นทางพฤกษเคมี.
เข้าถึงได้จาก:https://pg.pharm.su.ac.th/course/pcoglab1/screen/method/method.htm
Arun, A.B., Beena, K.R., Raviraja, N.S., & Sridhar, K.R. (2010). Coastal sand dunesa neglected
ecosystem. [Internet]. Oct [cited 2015 Aug 14]. Available from:
https://www.ias.ac.in/currsci/jul10/articles9.htm
Beer, D., Joubert, E., Gelderblom, W.C.A., & Manley, M. (2002). Phenolic compounds: A review
of their possible role as in vivo antioxidants of wine. South African Journal of Enology and Viticulture, 23(2), 48-61.
Bousselessela, H., Yahia, M., Mahboubi, A., Benbia, S., & Massinissa, Y. (2013). Antioxidant and
antibacterial activity of alkaloids and terpenes extracts from Euphorbia granulate, International Journal of Biological, Biomolecular, Agricultural, Food and Biotechnological Engineering, 7(3).
Brien, J.O., Wilson, I., Orton, T., & Pognan, F. (2000). Investigation of the alamar blue (resazurin)
fluorescent dye for the assessment of mammalian cell cytotoxicity. European Journal of Biochemistry , 267: 5421-5426.
Changsen, C., Franzblan, S., & Palittapongarnpim, P. (2003). Improved green fluorescent protein reporter gene-based microplate screening for antituberculosis compounds by utilizing an acetamidase promoter. Antimicrob.Agents Chemother; 47, 3682-3687.
Ghasemzadeh, A., Jaafar, H.Z.E.,& Rahmat, A. (2010). Antioxidant activities, total phenolics and
flavonoids content in two varieties of Malaysia young ginger (Zingiber officianle Roscoe). Molecules, 15, 4324-4333.
Harborne, J.B. (1998). Phytochemical Methods. A Guide to Modern Techniques of Plant Analysis. 3rd ed. London: Chapman & Hall ,182-190.
Hunt, L., Jordan, M., De, J.M., & Wurm, F.M. (1999). GFP-expressing mammalian cells for fast,
sensitive, noninvasive cell growth assessment in a kinetic mode. Biotechnol and Bioeng, 65, 201-205.
Hurt, A.C., Okomo-Adhiambo, M., & Gubareva, L.V. (2012). The fluorescence neuraminidase inhibition assay: a functional method for detection of influenza virus resistance to the neuraminidase inhibitors. Methods Mol Biol, 865,115-25.
Ozcelik, B., Orhan, D.D., Ozgen, D., & Ergun, F. (2008). Antimicrobial activity of flavonoids against extended-spectrum β-lactamase (ESβL)-producing Klebsiella pneumoniae, Tropical Journal of Pharmaceutical Research, 7(4), 1151-1157.
Pietta, P.G. (2000). Flavonoids as antioxidants. Journal of Natural Product, 63,1035-1042.
Pourmorad, F., Hosseinimehr, S.J., & Shahabimajd, N. (2006). Antioxidant activity, phenol and flavonoid contents of some selected Iranian medicinal plants. African Journal of Biotechnology, 5(11), 1142-1145.
Pullaiah, T. (2006). Encyclopedia of world medicinal plants, 1,1217.
Ren, W., Qiao, Z., Wang, H., Zhu, L., & Zhang, L. (2003). Flavonoids: promising anticancer agents, Medicinal Research Reviews, 23(4), 519-534.
Sarker, S.D., Nahar, L., & Kumarasamy, Y. (2007). Microtitre plate-based antibacterial assay incorporating resazurin as an indicator of cell growth, and its application in the in vitro antibacterial screening of phytochemicals. Methods, 321-324.
Sharma, G.N., Dubey, S.K., Sati, N., & Sanadya, J. (2011). Anti-inflammatory activity and total flavonoid content of Aeglemarmelos seeds. International Journal of Pharmaceutical Sciences and Drug Research, 3(3), 214-218.
Souto, A.L., Tavares, J.F., Silva, M.S., Diniz, M.F.F.M., Athayde-Filho, P.F., & Filho, J.M.B. (2010). Anti-inflammatory activity of alkaloids: An update from 2000 to 2010, Molecules, 16, 8515-8534.
Tanaka, M., Kodaira, H., Nishiyama, Y., Sata, T., & Kawaguchi, Y. (2004). Construction of recombinant herpes simplex virus type I expressing green fluorescent protein without loss of any viral genes, 6(5), 485-93.
Tiong, S.H., Looi, C.Y., Hazni, H., Arya, A., Paydar, M., Wong, W.F., Cheah, S.C., Mustafa, M.R., & Awang, K. (2013).Antidiabetic and antioxidant properties of alkaloids from Catharan thusroseus(L.) G. Don, Molecules, 18, 9770-9784.
Yusriya, S., Harisha, C.R., Shukla, V.J., & Acharya, R.N. (2011). A pharmacognostical and pharmacological evaluation of a folklore medicinal plant “Kulhafila” Launaea sarmentosa(Willd) Schultz Bip.exKuntze). MD (Ayu) Dissertation, IPGT and RA, Gujarat Ayurved University,Jamnagar.
Yusriya, S., Harisha, C.R., Shukla, V.J., & Acharya, R.N. (2013). Pharmacognostical evaluation of Launaea sarmentosa (Willd.) schultz Bip.exKuntze root.An International Quarterly Journal of Research in Ayurveda[Internet]. Nov [cited 2015 Oct 14]. Available from: https://www.ayujournal.org
กระทรวงสาธารณสุข.
กี่ คูหลำ. (2550). ผู้ใช้สิบสองราศี. ตำบลบางครก อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี. สัมภาษณ์ 5
กุมภาพันธ์ 2550.
ตรีบุปผา มิ่งเมือง ดำรงค์ พงศ์พุทธชาติและบุษกร อุ๋ยวงษ์. (2551). ฤทธิ์ต้านเชื้อจุลินทรีย์ของสารสกัด
จากใบสิบสองราศี. ใน การประชุมนำเสนอผลการวิจัยมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีครั้งที่ 1.
เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี.
บุษราคัม ทรัพย์อุดมผลและปรีชา ภูวไพรศิริศาล. (2551). องค์ประกอบทางเคมีจากผักลิ้นห่าน.ในการ
ประชุมนำเสนอผลการวิจัยมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีครั้งที่ 1. เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราช
ภัฏเพชรบุรี.
พิสมัย เหล่าภัทรเกษม. (2548). บทบาทของผลิตภัณฑ์ธรรมชาติในการป้องกันและรักษามะเร็ง.
ศรีนครินทร์เวชสาร, 20(3), 180-189.
รัตนา อินทรานุปกรณ์. (2547). การตรวจสอบและการสกัดแยกสารสำคัญจากสมุนไพร. กรุงเทพฯ:
สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วัชราภรณ์ ประภาสะโนบล. (2556). ฤทธิ์ต้านออกซิเดชัน ต้านการอักเสบและต้านมะเร็งจากใบสิบสอง
ราศี. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติ ราชภัฏสุราษฎร์ธานีวิจัย ครั้งที่ 9. สุราษฎร์ธานี:
มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี
. วัชราภรณ์ ประภาสะโนบลและสุนันทา แก้วสระแสน. (2555). ฤทธิ์การต้านอนุมูลอิสระและปริมาณสาร
ฟีนอลิกทั้งหมดของสารสกัดจากใบสิบสองราศี. วารสารวิทยาศาสตร์แห่งมหาวิทยาลัยราชภัฏ
เพชรบุรี, 9 (1), 12-19.
วัชราภรณ์ ประภาสะโนบล สุริยา น้อยสุวรรณ์ วารุณี นาคสงค์และชรินรัตน์ ศรัทธาผล. (2557). ฤทธิ์ทาง
ชีวภาพและการตรวจสารพฤกษเคมีเบื้องต้นจากใบสิบสองราศี. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติ
วิทยาศาสตร์ศึกษาเพื่อสร้างแรงบันดาลใจสู่นวัตกรรมครั้งที่ 1. เพชรบุรี: มหาวิทยาลัยราชภัฏ เพชรบุรี.
สินธพ โฉมยา, ชวลิต สิทธิสมบัติ, วันดี ญาณไพศาล, นุชนาฏ กิจเจริญ, อุทัย โสธนะพันธุ์และเพ็ญพรรณ
เวชวิทยาขลัง.(2552).[อินเทอร์เน็ต]. นครปฐม: คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร
;[ปรับปรุงเมื่อ 2552; เข้าถึงเมื่อวันที่ 5 ตุลาคม2555].การตรวจสอบเบื้องต้นทางพฤกษเคมี.
เข้าถึงได้จาก:https://pg.pharm.su.ac.th/course/pcoglab1/screen/method/method.htm
Arun, A.B., Beena, K.R., Raviraja, N.S., & Sridhar, K.R. (2010). Coastal sand dunesa neglected
ecosystem. [Internet]. Oct [cited 2015 Aug 14]. Available from:
https://www.ias.ac.in/currsci/jul10/articles9.htm
Beer, D., Joubert, E., Gelderblom, W.C.A., & Manley, M. (2002). Phenolic compounds: A review
of their possible role as in vivo antioxidants of wine. South African Journal of Enology and Viticulture, 23(2), 48-61.
Bousselessela, H., Yahia, M., Mahboubi, A., Benbia, S., & Massinissa, Y. (2013). Antioxidant and
antibacterial activity of alkaloids and terpenes extracts from Euphorbia granulate, International Journal of Biological, Biomolecular, Agricultural, Food and Biotechnological Engineering, 7(3).
Brien, J.O., Wilson, I., Orton, T., & Pognan, F. (2000). Investigation of the alamar blue (resazurin)
fluorescent dye for the assessment of mammalian cell cytotoxicity. European Journal of Biochemistry , 267: 5421-5426.
Changsen, C., Franzblan, S., & Palittapongarnpim, P. (2003). Improved green fluorescent protein reporter gene-based microplate screening for antituberculosis compounds by utilizing an acetamidase promoter. Antimicrob.Agents Chemother; 47, 3682-3687.
Ghasemzadeh, A., Jaafar, H.Z.E.,& Rahmat, A. (2010). Antioxidant activities, total phenolics and
flavonoids content in two varieties of Malaysia young ginger (Zingiber officianle Roscoe). Molecules, 15, 4324-4333.
Harborne, J.B. (1998). Phytochemical Methods. A Guide to Modern Techniques of Plant Analysis. 3rd ed. London: Chapman & Hall ,182-190.
Hunt, L., Jordan, M., De, J.M., & Wurm, F.M. (1999). GFP-expressing mammalian cells for fast,
sensitive, noninvasive cell growth assessment in a kinetic mode. Biotechnol and Bioeng, 65, 201-205.
Hurt, A.C., Okomo-Adhiambo, M., & Gubareva, L.V. (2012). The fluorescence neuraminidase inhibition assay: a functional method for detection of influenza virus resistance to the neuraminidase inhibitors. Methods Mol Biol, 865,115-25.
Ozcelik, B., Orhan, D.D., Ozgen, D., & Ergun, F. (2008). Antimicrobial activity of flavonoids against extended-spectrum β-lactamase (ESβL)-producing Klebsiella pneumoniae, Tropical Journal of Pharmaceutical Research, 7(4), 1151-1157.
Pietta, P.G. (2000). Flavonoids as antioxidants. Journal of Natural Product, 63,1035-1042.
Pourmorad, F., Hosseinimehr, S.J., & Shahabimajd, N. (2006). Antioxidant activity, phenol and flavonoid contents of some selected Iranian medicinal plants. African Journal of Biotechnology, 5(11), 1142-1145.
Pullaiah, T. (2006). Encyclopedia of world medicinal plants, 1,1217.
Ren, W., Qiao, Z., Wang, H., Zhu, L., & Zhang, L. (2003). Flavonoids: promising anticancer agents, Medicinal Research Reviews, 23(4), 519-534.
Sarker, S.D., Nahar, L., & Kumarasamy, Y. (2007). Microtitre plate-based antibacterial assay incorporating resazurin as an indicator of cell growth, and its application in the in vitro antibacterial screening of phytochemicals. Methods, 321-324.
Sharma, G.N., Dubey, S.K., Sati, N., & Sanadya, J. (2011). Anti-inflammatory activity and total flavonoid content of Aeglemarmelos seeds. International Journal of Pharmaceutical Sciences and Drug Research, 3(3), 214-218.
Souto, A.L., Tavares, J.F., Silva, M.S., Diniz, M.F.F.M., Athayde-Filho, P.F., & Filho, J.M.B. (2010). Anti-inflammatory activity of alkaloids: An update from 2000 to 2010, Molecules, 16, 8515-8534.
Tanaka, M., Kodaira, H., Nishiyama, Y., Sata, T., & Kawaguchi, Y. (2004). Construction of recombinant herpes simplex virus type I expressing green fluorescent protein without loss of any viral genes, 6(5), 485-93.
Tiong, S.H., Looi, C.Y., Hazni, H., Arya, A., Paydar, M., Wong, W.F., Cheah, S.C., Mustafa, M.R., & Awang, K. (2013).Antidiabetic and antioxidant properties of alkaloids from Catharan thusroseus(L.) G. Don, Molecules, 18, 9770-9784.
Yusriya, S., Harisha, C.R., Shukla, V.J., & Acharya, R.N. (2011). A pharmacognostical and pharmacological evaluation of a folklore medicinal plant “Kulhafila” Launaea sarmentosa(Willd) Schultz Bip.exKuntze). MD (Ayu) Dissertation, IPGT and RA, Gujarat Ayurved University,Jamnagar.
Yusriya, S., Harisha, C.R., Shukla, V.J., & Acharya, R.N. (2013). Pharmacognostical evaluation of Launaea sarmentosa (Willd.) schultz Bip.exKuntze root.An International Quarterly Journal of Research in Ayurveda[Internet]. Nov [cited 2015 Oct 14]. Available from: https://www.ayujournal.org
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
2018-06-20
ฉบับ
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
