ฤทธิ์สารสกัดจากเปลือกพืชท้องถิ่นจังหวัดเพชรบุรีในการยับยั้งแบคทีเรียก่อโรคที่พบบนมือและพื้นผิวสัมผัสอาหาร
คำสำคัญ:
เชื้อสแตปฟิโลคอคคัส ออเรียส, แบคทีเรียก่อโรคในอาหาร, เปลือกตาลโตนดบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาฤทธิ์ของสารสกัดเปลือกกล้วย ข้าว ตาลโตนด มะนาว และสับปะรดในเอทานอลต่อการยับยั้งการเจริญของเชื้อ Staphylococcus aureus ด้วยวิธี Disc Diffusion และศึกษาผลการยับยั้งแบคทีเรียโคลิฟอร์มที่พบบนมือและพื้นผิวสัมผัสอาหารด้วยชุดทดสอบ swab test (Sl-2) ผลการวิจัยพบว่า สารสกัดเปลือกตาลโตนดมีฤทธิ์ยับยั้งเชื้อ Staphylococcus aureus โดยมีค่าเฉลี่ยเส้นผ่านศูนย์กลางบริเวณยับยั้งเท่ากับ 10.99±0.21 มิลลิเมตร ส่วนสารสกัดจากเปลือกกล้วย ข้าว มะนาว และสับปะรด ไม่พบการยับยั้งแบคทีเรียชนิดนี้ สารสกัดเปลือกตาลโตนดสามารถยับยั้งการเจริญของจุลินทรีย์ Staphylococcus aureus โดยมีค่า MIC = 1.56 (mg/ml) และ MBC = 12.50 (mg/ml) และผลการยับยั้งแบคทีเรียโคลิฟอร์มบนมืออาสาสมัครและบนพื้นผิวสัมผัสอาหารของสารสกัดจากเปลือกพืชทั้ง 5 ชนิด พบว่าสารสกัดเปลือกตาลมีประสิทธิภาพในการลดเชื้อมากที่สุด โดยไม่พบแบคทีเรียโคลิฟอร์มบนมือของอาสาสมัครและพื้นผิวสัมผัสอาหารคิดเป็นร้อยละ 65 และ 75 ตามลำดับ รองลงมาคือสารสกัดเปลือกกล้วยและเปลือกมะนาวไม่พบแบคทีเรียโคลิฟอร์มคิดเป็นร้อยละ 40 บนมืออาสาสมัครและพื้นผิวสัมผัสอาหาร ดังนั้นสารสกัดเปลือกตาลจึงเป็นสารสกัดจากวัสดุเหลือทิ้งที่น่าสนใจที่จะพัฒนาเป็นสารยับยั้งเชื้อแบคทีเรียต่อไปในอนาคต
เอกสารอ้างอิง
Allwin, S. I. J., et al. (2024). A review on nutritive, medicinal and commercial aspects of Asian Palmyra palm fruit Songklanakarin. Journal of Science and Technology, 46(1), 24–30.
Detraksa, J. & Wattanurak, D. (2021). Bacterial inhibition from pigmented rice Khaow-Mak extracts, Journal of Research and Innovation in Science and Technology, 2(3), 92-105.
Duddukuri, G.R., et al. (2011). Antibacterial activity of methanolic seed coat extract of Borassus flabellifer L. International Journal of Pharmaceutical Sciences and Research, 2(9), 2435-2438.
Food Sanitation Division, Department of Health, Bangkok. (2023). Bangkok food sanitation curriculum guide. Bangkok: H.R. Prince and Training Company Limited.
Homthong, S. & Poochomdeun, T. (2021). Detection of total plate count and Staphylococcus aureus in raw milk at Muaklek district, Saraburi province. The Golden Teak: Science and Technology Journal (GTSJ), 8(1), 1-11.
Jakzox, N. et al. (2016). Contamination of Staphylococcus aureus in Ready-to-Eat Fruit Retailed in Songkhla Municipality, Songkhla Province. Songkhla Rajabhat University 6th National Academic Conference. Songkhla Province: Songkhla Rajabhat University.
Jamkhande, P.G., et al. (2016). Biological activities of leaves of ethnomedicinal plant, Borassus flabellifer Linn. (Palmyra palm): An antibacterial, antifungal and antioxidant evaluation. Bulletin of Faculty of Pharmacy, Cairo University. 54, 59- 66.
Jitcharoentham, A. et al. (2022). The effects of Cissampelos pareira L. extract for common pathogenic bacteria in hospital. Udonthani Hospital Medical Journal, 30(1), 121-130.
Karnthung, N. et al. (2015). Testing the effectiveness of lemon juice to reduce the amount of Escherichia coli and coliform bacteria contaminating lettuce to develop a vegetable washing solution. Journal of Public Health, 45(3), 334-342.
Mahayasih, P.G.M.W., & Mahayasa, I.N.W. (2022). The Preliminary Study of Antimicrobial Activity of Borassus flabelifer L. Mesocarp Extract. Journal of Pharmaceutical Research International. 34(55), 18-25.
Makkapan, W. & Narkthewan, P. (2018). Antibacterial activity of Musa (AA group) ‘Kluai Leb Mu Nang’ and Musa (ABB group) ‘Kluai Hin’ peel extracts against foodborne pathogens. KHON KAEN Agricultural Journal, 46(1) (Suppl.), 1236-1241.
Meesup, P. & Buachard, S. (2018). Efficiency of plant extracts against Staphylococcus aureus and Escherichia coli. Agricultural Science Journal, 49(2) (Suppl.), 485-488.
Nophakhun, W. et al. (2017). Risk assessment of nitrate and coli form in public drinking water at Chiangrai province. Journal of Health Science of Thailand, 26(2), 262-271.
Phaengngam, S. et al. (2020). Detection of Staphylococcus aureus in ready-to-eat food at Nakhon Ratchasima province food center. The 7th National Conference Nakhonratchasima College. Nakhon Ratchasima Province. Nakhon Ratchasima College.
Renuka, K., et al. (2019). Evaluation of antimicrobial activity of immature Palmyra palm (Borassus flabellifer linn.) Fruits. International Journal of Pharmaceutical Sciences Review and Research, 55(1), 50-57.
Saechung, C. et al. (2016). Survey of microbial contamination of ready to eat salads sold in Bangkok. The 13th National Academic Conference. Nakhon Pathom Province. Kasetsart University. Kamphaeng Saen Campus.
Suanphairin (Thepwan), N. et al. (2020). Microbiologic al risk assessment and risk communication of street foods in Yaowarat road. (Research report). Bangkok: Food Risk Center, Faculty of Veterinary Science, Chulalongkorn University.
Tantipaibulvut, S. et al. (2012). Antibacterial activity of some fruit-peel extracts. KKU Research Journal, 17(6), 880-894.
Uacharoen, K. et al. (2020). Antibacterial activity of Globba Winitii Rhizome extracts against Staphylococcus aureus, PTU Journal of Science and Technology, 1(2), 34-44.
Watthanarojanaporn, N. et al. (2023). Contamination of coliform bacteria in ready-to-eat food, tableware and objects touching surrounding of cafeteria area and street vendors case study: Phayathai District, Bangkok. Academic Journal of Community Public Health, 9(4), 134-141.
