การศึกษาห่วงโซ่อุปทานวิสาหกิจชุมชนแปลงใหญ่พริกตำบลหัวเรือ จังหวัดอุบลราชธานี
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัญหา การศึกษาห่วงโซ่อุปทานวิสาหกิจชุมชนแปลงใหญ่พริกหัวเรือ จังหวัดอุบลราชธานี โดยมีกลุ่มเป้าหมายคือ สมาชิกกลุ่มวิสาหกิจแปลงใหญ่พริกตำบลหัวเรือ เครื่องมือในการวิจัยเชิงคุณภาพ ได้แก่ แบบสัมภาษณ์เชิงลึก และการสนทนากลุ่ม คำถามที่ใช้ในการสัมภาษณ์และสนทนากลุ่มจะใช้แนวทางของแบบจำลองอ้างอิงการดำเนินงานในโซ่อุปทาน (SCOR Model) ซึ่งเป็นเครื่องมือในการวัดผลของกระบวนการจัดการห่วงโซ่อุปทาน ผลการศึกษาพบว่า ปัญหาที่พบในห่วงโซ่อุปทานกลุ่มวิสาหกิจแปลงใหญ่ตำบลหัวเรือ มีดังนี้ ปัญหาด้านผลผลิต ได้แก่ ขาดแคลนเมล็ดพันธุ์ที่มีคุณภาพ ต้นทุนการผลิตสูง ปัญหาด้านการตลาด ได้แก่ คุณภาพและปริมาณผลผลิตพริกไม่แน่นอน เกษตรกรขาดอำนาจในการต่อรอง มีการลักลอบนำเข้าพริกจากประเทศเพื่อนบ้าน และ เกษตรกรไม่สามารถควบคุมคุณภาพพริกที่ส่งออกขายในต่างประเทศ ปัญหาของผู้รวบรวม ได้แก่ ด้านการวางแผน ไม่มีการแลกเปลี่ยนข้อมูลคำสั่งซื้อของลูกค้าก่อนเริ่มต้นปลูกพริกไปจนถึงเก็บเกี่ยว ด้านการจัดการผลผลิต คือ ปริมาณและคุณภาพไม่เป็นไปตามความต้องการของลูกค้า และมีการตัดราคากันเองระหว่างผู้รวบรวมกับผู้ค้าในตลาด และด้านการส่งมอบ คือ ต้นทุนการขนส่งสูง และต้นทุนการเก็บรักษาสูง คำแนะนำในการปรับปรุง ได้แก่ การกำหนดเป้าหมายผลผลิตทั้งในเชิงปริมาณและคุณภาพตามที่ลูกค้าต้องการในแต่ละปี การวางแผนยานพาหนะที่ใช้ในการขนส่งและวางแผนเส้นทางการขนส่ง หน่วยงานภาครัฐให้ความรู้ในเรื่องของการปลูกพริกแก่เกษตรกรอย่างเป็นรูปธรรม ตั้งแต่การปรับปรุงเมล็ดพันธุ์ การนำเทคโนโลยีที่ทันสมัยเข้ามาปรับใช้ในกระบวนการผลิต รวมไปถึงวิธีการเก็บเกี่ยว การใช้ยาฆ่าแมลงให้มีปริมาณเหมาะสมเพื่อตอบสนองข้อกำหนดของลูกค้าต่างประเทศ การรณรงค์การปลูกพริกปลอดสารพิษอย่างเป็นรูปธรรม โดยโครงการวิจัยนี้ ก่อให้เกิดประโยชน์ในการศึกษาห่วงโซ่อุปทานของวิสาหกิจชุมชนพริกหัวเรือ เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน พัฒนาศักยภาพความเข้มแข็งให้ชุมชนในพื้นที่มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล ลดต้นทุน และเพิ่มรายได้ให้แก่ชุมชนท้องถิ่น
Article Details
เอกสารอ้างอิง
ศักดิ์ดา เสือประสงค์. เอกสารวิชาการ การผลิตพริก. สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 5 กรมวิชาการเกษตร; 2551.
Council of Supply Chain Management Professionals. Supply Chain Management and Logistics Definition. แหล่งที่มา: https://cscmp.org/CSCMP/Educate/SCM_Definitions_and_Glossary_of_Terms.aspx [เข้าถึงวันที่ February 9, 2023]
ศิระ สัตยไพศาล. โลจิสติกส์เบื้องต้น. แหล่งที่มา: https://youtu.be/cnuoNPE_jsE. [เข้าถึงวันที่ 26 กันยายน 2565]
สุพจน์ เหล่างาม. การวัดสมรรถนะของโซ่อุปทาน.บัณฑิตวิทยาลัยการจัดการและนวัตกรรม, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี. แหล่งที่มา: http://www.logisticscorner.com/index.php?option=com_content&view=article&id=578:measuring-supply-chain-performance&catid=41:supply-chain&Itemid=89 [เข้าถึงวันที่ 26 กันยายน 2565]
Lankford, W.M. Supply chain management and the Internet. Online Information Review Emerald Group Publishing Limited. 2004; 28(4): 301-305.
วีระ ภาคอุทัยและคณะ. การพัฒนาระบบการตัดสินใจการผลิตสินคาเกษตรและการบริหารจัดการห่วงโซอุปทานพริกจังหวัดแพร่. รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.); 2555.
ทองใบ อินทรวิเชียรและคณะ. ศักยภาพของเกษตรกรในการปลูกพริกเพื่อความปลอดภัยในอำเภอพิบูลมังสารหาร จังหวัดอุบลราชธานี. การประชุมเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษา ครั้งที่ 3. มสธ.; 2556.
สุภาวดี ขุนทองจันทร์. การเสริมสร้างศักยภาพของเกษตรกรในการผลิตพริกพื้นเมืองพันธุ์หัวเรือ ตามมาตรฐานเกษตรปลอดภัยในจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารเกษตร. 2559; 32(2): 209-221.
Ruamsuke, T., and Ongkunaruk, P. 2021. Supply chain analysis of import fresh fruit business in Thailand using the supply chain operations reference (SCOR) model. 2nd International Conference on Agribusiness and Rural Development (IConARD 2021), Yogyakarta, Indonesia, Edited by Senge, M.; Aziz, A.A.; Kamarudin, M.F.; Tjale, M.M.; Rozaki, Z.; Triyono, ;E3S Web of Conferences, Volume 316, id.02014
Prasertwattanakul, Y. and Ongkunaruk, P. The analysis of a vertically integrated organic rice company: a case study in Thailand. International Food Research Journal. 2018; 25(2): 481-486.
Apipatpapha, T., Ongkunaruk, P., and R Chollakup, R. 2022. Pineapple leaf fiber supply chain analysis for the sustainability of community enterprise: a case study in Thailand 2022 IOP Conf. Ser.: Earth Environ. Sci. 1074 012032
วุฒิชาติ สุนทรสมัย. การวิจัยการตลาดและระบบสารสนเทศทางการตลาด. กรุงเทพ: สมาคมส่งเสริมเทคโนโลยี (ไทย-ญี่ปุน); 2552.
Michael E. Porter. The value chain and competitive advantage. Understanding Business Processes. 2001; 50-66.
พวงเพชร พิมพ์จันทร์และคณะ. การจัดการโซ่อุปทานพริกขี้หนูสวน อำเภอเวียงแหง จังหวัดเชียงใหม่. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย(สกว.); 2559.
ปีย์วรา พรหมอักษร. การศึกษาโซ่อุปทานพริกเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน [วิทยานิพนธ์]. วิทยาศาสตรมหาบัณฑิตสาขาการจัดการเทคโนโลยีอุตสาหกรรมเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, กรุงเทพฯ, 2556.