นิเวศวิทยาของยุงลายในตำบลเคร็ง อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ยุงในโลกนี้มีอยู่กว่า 4,000 ชนิด แต่ละชนิดมีชีวนิสัยแตกต่างกัน ยุงมีกิจกรรมประจeวันในเรื่องการกินอาหาร การบิน การผสมพันธุ์ ที่พักเกาะ การเป็นพาหะนำโรค และพึงพอใจต่อที่อยู่อาศัยและสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน [1] ปัจจัยเหล่านี้มีผลต่อการอยู่รอดของยุงในด้านจำนวน ชนิด การแพร่กระจาย รูปร่างลักษณะ และพฤติกรรมของยุง ยุงลายเป็นพาหะนำโรคไข้เลือดออกที่สำคัญ การศึกษานิเวศวิทยาของยุงลายเป็นความสัมพันธ์ของยุงลายที่มีต่อที่อยู่อาศัย ชนิดแหล่งเพาะพันธุ์ จำนวนและชนิดของยุง และการแพร่กระจายของยุงลายในแหล่งเพาะพันธุ์ที่แตกต่างกัน ชุมชนพรุควนเคร็งในอดีตที่ผ่านมาทั้งกลางวันและกลางคืนจะมีกองทัพยุงที่เป็นพาหะให้เกิดโรคเท้าช้าง โรคไข้ป่ า ปัจจุบันโรคเท้าช้างไม่ปรากฏในพื้นที่ [2] ในปี 2546 หมู่ที่ 4 ตำบลเคร็งมีความเสี่ยงสูงต่อการแพร่กระจายของโรคไข้เลือดออก (ค่า Breteau index=240) และยังไม่มีรายงานการศึกษาแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายและยุงรำคาญในพื้นที่มาก่อน [3] ในปี 2554 มีการสำรวจพบแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย 75 ชิ้น พบลูกน้ำยุงลาย 990 ตัว [4] ในช่วงปี พ.ศ. 2553-2558 มีรายงานผู้ป่ วยโรคไข้เลือดออกถึง 34 คน (โรงพยาบาลชะอวด อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช, 2558)การศึกษาเรื่องนิเวศวิทยาของยุงลายในตำบลเคร็ง อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช จึงมีความจำเป็นต่อเนื่องที่จะปรับปรุงข้อมูลพื้นฐานให้เป็นปัจจุบันและเชื่อมโยงกับองค์ความรู้ที่นักวิจัยได้ทำการศึกษามาก่อน อันจะนำไปสู่แนวทางการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกในพื้นที่นี้ การศึกษานี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษานิเวศวิทยาของยุงลาย ระบุระดับความเสี่ยงของการเกิดโรคไข้เลือดออก ศึกษารูปแบบการเปลี่ยนแปลงประชากรยุงลาย และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความชุกชุมของยุงลายกับปัจจัยด้านนิเวศวิทยา
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
National Institute of Health.
[2] Rakthong, S., Dejpia, S., Kongjan, A. and Kongjan, S. (2010). Local History Research Project, Krajood with Production Process of Kreang Villagers: From the Living to the Product Era. Nakhon Si Thammarat: Cha-Uat Kreangthamvittaya School.
[3] Sujariyakul, A. and Wonghiranrachata, W. (2003). “Surveillance of Vector-borne Disease in Pakphanang
Basin Project Vector-borne Disease Control Office No. 4, Songkhla”, Journal of Health Science. 12, 68-74.
[4] Promprao, S. (2011). Community Participation in the Study of Mosquito Diversity in the Khuan Kreang
Peat Land. Nakhon Si Thammarat: Nakhon Si Thammarat Rajabhat University, Research and Development Institute.
[5] Rattanarithikul, R. and Panthumsiri, P. (1994). “Illustrated Keys to the Medically Important Mosquitoes of
Thailand”, The Southeast Asian Journal of Tropical Medicine and Public Health. 25(Suppl 1), 1-66.
[6] Thavara, U., Bhakdeenuan, P., Tawatsin, A., Chompoosri, J., Khumsawads., Ch., Phusup, Y., Phumee, A.,
Pengsakul, Th., Siriyasatien, P. and Sangkitporn, S. (2015). “Biology of Dengue Vectors and Serotypes
of Dengue Virus in Infectious Cycle in Thailand”, Bulltin of the Department of Medical Sciences. 57(2), 186-195.
[7] Alto, B. W. and Juliano, S. A. (2001). “Precipitation and Temperature Effects on Populations of Aedes albopictus
(Diptera: Culicidae): Implications for Range Expansion”, Journal of Medical Entomology. 38(5), 646-656.
[8] Khantikul, N., Sudathip, P., Saejeng, A., Tipmontree, R. and Suwankerd, W. (2013). “Social and Environmental
Factors Affect Dengue Hemorrhagic Fever Epidemics in Upper Northern Thailand”, Lanna Public Health Journal. 9(1), 21-34.
[9] Thammapalo, S., Chongsuwiwatwong, V., McNell, D. and Geater, A. (2006). “The Climatic Factors Influencing
the Occurrence of Dengue Hemorrhagic Fever in Thailand”, The Southeast Asian Journal of Tropical Medicine and Public Health. 36(1), 191-196.
[10] Apiwathnasorn, Ch. (2012a). “Literature Review of Parasitoids of Filth Flies in Thailand: a List of Species
with Brief Notes on Bionomics of Common Species”, The Southeast Asian Journal of Tropical Medicine and Public Health. 43(1), 48-54.
[11] Karim, M.N., Munshi, S.U., Anwar, N. and Alam, M.S. (2012). “Climatic Factors Influencing Dengue Cases
in Dhaka City: a Model for Dengue Prediction”, Indian Journal of Medical Research. 136(1), 32-39.
[12] Platt, R. (1957). “Physiology and Pathology of The Kidney”, British Medical Bulletin. 13(1), 74.
[13] Reiter, P. (2001). “Climate Change and Mosquito-Borne Disease”, Environmental Health Perspect.
109 (Suppl 1), 141-161.
[14] Russell, R.C. (1998). “Mosquito-Borne Arboviruses in Australia: The Current Scene and Implications of
Climate Change for Human Health”, International Journal for Parasitology. 28(6), 955-969.
[15] Kaikaew, J., Promprao, S. and Sutin, S. (2012). The Larval Occurrence of Aedes aegypti and Ae. albopictus
in Khuan Khrang Peat Swamp Forest, Nakhon Si Thammarat, Thailand. In Proceedings: 1st ASEAN Plus
Three Graduate Research Congress, 258-263. March 1-2, 2012 at International Convention Center,
The Empress Hotel, Chiang Mai, Thailand: Chiang Mai University.
[16] Sayle, M. H. (1928). “The Metabolism of Insects”, Journal of the Quarterly Review of Biology. 3(4), 542-553.
[17] Hochachka, P. W. and Sommero, G. N. (1984). Biochemical Adaptation. New Jersey. Princeton.
[18] Getachew, D., Tekie, H., Gebre-Michael, T., Balkew, M. and Mesfin, A. (2015). Breeding Sites of Aedes aegypti:
Potential Dengue Vectors in Dire Dawa, East Ethiopia. Interdisciplinary Perspectives on Infectious
Diseases, 2015, Article ID: 706276. Retrieved January 12, 2017, from http://dx.doi.org/10.1155/2015/706276.
[19] Yee, D.A., Kneitel, J.M. and Juliano, S.A. (2010). “Environmental Correlates of Abundances of Mosquito
Species and Stages in Discarded Vivid Tires”, Journal of Medical Entomology. 47(1), 53-62.
