ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการลดปริมาณขยะมูลฝอยของนิสิตในมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการลดปริมาณขยะมูลฝอย และ ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยนำ ปัจจัยเอื้อ และปัจจัยเสริมกับพฤติกรรมการลดปริมาณขยะมูลฝอยของนิสิตในมหาวิทยาลัย โดยกลุ่มตัวอย่างคือ นิสิตที่กำลังศึกษาในมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง จำนวน 404 คน คำนวณขนาดกลุ่มตัวอย่างโดยใช้ตารางขนาดของกลุ่มตัวอย่างของเครซี่และมอร์แกน (1970) และใช้แบบสอบถามในการเก็บรวบรวมข้อมูล ประกอบไปด้วย ข้อมูลส่วนบุคคล , ปัจจัยนำ , ปัจจัยเอื้อ , ปัจจัยเสริม และพฤติกรรมในการลดปริมาณขยะมูลฝอยของนิสิต นำไปวิเคราะห์หาค่าความเชื่อมั่นโดยใช้วิธีวิเคราะห์ค่าสัมประสิทธิ์แอลฟ่าของครอนบาค (Cronbach’s Alpha Coefficient) เท่ากับ 0.91 ผลการวิจัยพบว่าปัจจัยนำด้านความรู้อยู่ในระดับสูงร้อยละ 42.60 ปัจจัยนำด้านทัศนคติอยู่ในระดับสูงถึงร้อยละ 88.90 ปัจจัยเอื้อด้านการได้รับการสนับสนุนอยู่ในระดับสูงร้อยละ 76.20 ปัจจัยเสริมด้านการได้รับข้อมูลข่าวสารอยู่ในระดับปานกลางร้อยละ 53.50 ปัจจัยเสริมด้านความสอดคล้องของนโยบายอยู่ในระดับสูงร้อยละ 59.70 พฤติกรรมในการลดปริมาณขยะอยู่ในระดับปานกลางร้อยละ 57.40 ผลการวิเคราะห์ความสัมพันธ์พบว่าปัจจัยเอื้อด้านได้รับการสนับสนุนและปัจจัยเสริมด้านการได้รับข้อมูลข่าวสาร มีความสัมพันธ์ระดับปานกลางกับพฤติกรรมการลดปริมาณขยะมูลฝอยอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05(r = 0.32, p-value <.001 ,r = 0.42, p-value <.001 ตามลำดับ) ส่วนปัจจัยนำด้านความรู้ ปัจจัยนำด้านทัศนคติ ปัจจัยเสริมด้านความสอดคล้องของนโยบายมีความสัมพันธ์ระดับต่ำกับพฤติกรรมการลดปริมาณขยะมูลฝอยอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 (r = 0.19, p-value <.001,r = 0.24, p-value <.001 , ,r = 0.23, p-value <.001 ตามลำดับ) เมื่อเปรียบเทียบพฤติกรรมในการลดปริมาณขยะมูลฝอยกับปัจจัยส่วนบุคคลพบว่า คณะ และ สถานที่พักอาศัยที่แตกต่างกัน ทำให้เกิดพฤติกรรมในการลดปริมาณขยะมูลฝอยที่แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ผลที่ได้จากการศึกษาสามารถนำไปเป็นแนวทางในการแก้ไขปัญหาด้านการจัดการขยะและลดค่าใช้จ่ายในการจัดการขยะของมหาวิทยาลัย ข้อเสนอแนะจากงานวิจัยควรมีการจัดกิจกรรมเพื่อให้ความรู้ และให้การสนับสนุนทั้งนโยบายและการให้ข้อมูลข่าวสารแก่นิสิตในมหาวิทยาลัย เช่น การจัดอบรม, การจัดถังขยะแยกประเภทตามจุดต่าง ๆ ที่นิสิตใช้บริการ หรือการจัดทำนโยบายธนาคารขยะ เป็นต้น เพื่อให้นิสิตมีความตื่นตัวและตระหนักในการลดปริมาณขยะมูลฝอยในมหาวิทยาลัย