ผลของชนิดวัสดุคลุมดินต่อการควบคุมวัชพืชในแปลงข้าวไร่
คำสำคัญ:
วัชพืชเด่น, ข้าวไร่, วัสดุคลุมดิน, พื้นที่สูงบทคัดย่อ
การใช้วัสดุคลุมดินเป็นการกำจัดวัชพืชโดยไม่ใช้สารเคมีซึ่งสนับสนุนแนวทางสำหรับการทำเกษตรที่ยั่งยืน การกำจัดวัชพืชอย่างมีประสิทธิภาพไม่เพียงแต่กำจัดวัชพืชทุกชนิดให้หมดสิ้นไปแต่รวมถึงการกำจัดวัชพืชสำคัญที่เป็นสาเหตุของการสูญเสียผลผลิตด้วย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในระบบการปลูกข้าวไร่ที่พบว่า วัชพืชเป็นปัญหาที่สำคัญในการเจริญเติบโตและสร้างผลผลิตของข้าวไร่ การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาชนิดของวัชพืชเด่นในระบบการปลูกข้าวไร่บนพื้นที่สูง และเพื่อประเมินผลของชนิดวัสดุคลุมดินต่อประสิทธิภาพการควบคุมวัชพืชและการเจริญเติบโตของข้าวไร่ วางแผนการทดลองแบบสุ่มในบล็อกสมบูรณ์ (RCBD) จำนวน 3 ซ้ำ โดยการคลุมดินแปลงปลูกข้าวไร่พันธุ์อาร์ 258 ด้วยพลาสติกดำ ตาข่ายพรางแสงสีดำ 80% ตาข่ายพรางแสงสีเขียว 80% กระดาษจากฟางข้าว และไม่มีวัสดุคลุมดิน เก็บข้อมูลชนิด ความหนาแน่น น้ำหนักแห้ง และสัดส่วนความเด่นรวมของวัชพืชที่ระยะ 30 และ 60 วันหลังปลูก และการเจริญเติบโตของข้าวที่ระยะแตกกอสูงสุด ผลการวิจัยพบวัชพืชใบกว้าง 9 ชนิด หญ้า 3 ชนิด และกก 1 ชนิดในแปลงปลูกข้าวไร่ โดยมีสาบแร้งสาบกา (Ageratum conyzoides) เป็นวัชพืชเด่น รองลงมาได้ปืนนกไส้ (Bidens pilosa) และหญ้าโขย่ง (Rottboellia cochinchinensis) ที่ระยะ 30 วันหลังปลูกไม่พบความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < 0.05) ของความหนาแน่นหรือน้ำหนักแห้งวัชพืชต่อชนิดของวัสดุคลุมดิน ตรงกันข้ามกับที่ระยะ 60 วันหลังปลูกที่พบว่า การใช้พลาสติกดำ ตาข่ายพรางแสงสีดำ 80% และตาข่ายพรางแสงสีเขียว 80% คลุมดินสามารถลดจำนวนชนิดของวัชพืชในแปลงข้าวไร่ได้ โดยมีความหนาแน่นของวัชพืชและน้ำหนักแห้งของวัชพืชลดลง 35.63% และ 108.32% ตามลำดับเมื่อเปรียบเทียบกับการไม่คลุมดิน แต่การคลุมดินด้วยกระดาษจากฟางข้าวไม่สามารถควบคุมวัชพืชได้และมีแนวโน้มในการส่งเสริมการเจริญเติบโตของวัชพืชอีกด้วย อย่างไรก็ตาม พบว่าวัสดุคลุมดินทุกชนิดไม่ส่งผลกระทบต่อความสูงและจำนวนหน่อต่อกอของข้าวไร่
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Rice Department. (2016). Rice knowledge bank. Retrieved April 19, 2021, from http://www.ricethailand.go.th/rkb3/index.htm
Arunbabu, T., and Jena, S.N. (2018). Weeds and progressive weed management techniques in rice (Oryza sativa. L.): A review. Bull. Env. Pharmacol. Life Sci, 7(2), 108-117.
Rathika, S., Remesh, T., and Shanmugapriya, P. (2020). Weed management in direct seeded rice: A review. Int. J. Chem. Stud, 8(4), 925-933.
Ashton, F. M., and Crafts, A. S. (1981). Mode of Action of Herbicides (2nd ed.). John Wiley & Sons, New York, NY, USA.
Office of Agricultural Economics. (2018). Factors of production. Retrieved April 19, 2021, from http://oaezone.oae.go.th/view/1/ปัจจัยการผลิต/TH-TH
Zimdahl, R. L. (2007). Fundamentals of weed science (3rd ed.). Academic Press, San Diego, C.A., USA.
Aziz, A., Ashraf, M., Asif, M., Safdar, M. E., Shahzad, S. M., Javaid, M. M., Akhtar, N., Waheed, H., Nadeem, M. A., Ali, S., and Munir, M. S. (2019). Impact of mulching materials on weeds dynamics, soil biological properties and lettuce (Lactuca sativa L.) productivity. Int. J. Botany Stud, 4(4), 128-134.
Wu, X. H., Wang, W., Xie, X. L., Yin, C. M., and Hou, H. J. (2018). Effects of rice straw mulching on N2O emissions and maize productivity in a rain-fed upland. Environ. Sci. Pollut. Res, 25(7), 6407-6413.
Ranaivoson, L., Naudin, K., Ripoche, A., Rabeharisoa, L., and Corbeels, M. (2018). Is mulching an efficient way to control weeds? effects of type and amount of crop residue in rainfed rice based cropping systems in Madagascar. Field Crop Res, 217, 20-31.
Punyatuy, S., Kaewkosaba, S., Meepanya, S., Kanghae, P., Ponprakon, V., Aosakhlang, M., Padungsan, S., and Mongon, J. (2020). Evaluation of mulching materials potential for controlling of weed Spanish needle (Bidens pilosa L.) on the ridge rice field: A case study of Samoeng rice research center, Chiang Mai. Journal of Agri. Research & Extension, 37(3), 1-8.
Gonkhamdee, S., Kruangpatee, J., Porapagpai, N., Tosena, K., Jungrungklang, N., and Songsri, P. (2016). Effect of sugarcane varieties on weed control in ratoon sugarcane crop. Khon Khan Agr.J., 44(Suppl. 1), 1119-1124.
Anwar, M. P., Juraimi, A. S., Samedani, B., Puteh, A., and Man, A. (2012). Critical period of weed control in aerobic rice. Sci. World J, 2012, Article 603043.
CABI. (2021). Invasive Species Compendium. Wallingford, UK: CAB International. Retrieved April 30, 2021, from www.cabi.org/isc
DOA. (2013). Survey guide of pest and natural enemies in cassava field. Bangkok: Plant Protection Research and Development Office, Department of Agriculture.
Radanachaless, T., and Jongkaewwattana, S. (1982). Weeds in lowland area of Chiang Mai. Chiang Mai: Multiple Cropping Center, Faculty of Agriculture, Chiang Mai University.
Sunyob, N. B., Juraimi, A. S., Hakim, M. A., Man, A., Selamat, A., and Alam, M. A. (2015). Competitive ability of some selected rice varieties against weed under aerobic condition. Int. J. Agric. Biol, 17, 61-70.
Abouziena, H. F., and Radwan, S. M. (2014). Allelopathic effects of sawdust, rice straw, bur-clover weed and cogongrass on weed control and development of onion. Intern. J. Chem. Technol. Res, 7(1), 323-336.
Diaz-Perez, J. C., and John, K. (2019). Bell pepper (Capsicum annum L.) under colored shade nets: Plant growth and physiological responses. Hortscience, 54(10), 1795-1801.
Netthawon, N., and Mongon, J. (2021). Effect of weed control period on weed dominant species and growth of SPT1 rice variety under transplanted cultivation. J. Agri. Prod, 3(2), 1-10.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 วารสารมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี อยู่ภายใต้การอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivs 4.0 International (CC-BY-NC-ND 4.0) เว้นแต่จะระบุไว้เป็นอย่างอื่น โปรดอ่านหน้านโยบายของวารสารสำหรับข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการเข้าถึงแบบเปิด ลิขสิทธิ์ และการอนุญาต
