สมบัติความคงทนของสีและสมบัติทางกายภาพของผ้าฝ้ายที่พิมพ์ซิลค์สกรีนด้วยสีดินแดง

Main Article Content

นรเทพ โปธิเป็ง
ศรีกาญจนา จตุพัฒน์วโรดม
รัตนพล มงคลรัตนาสิทธิ์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ หาสูตรแป้งพิมพ์และภาวะที่เหมาะสมในการพิมพ์ซิลค์สกรีนบนผ้าฝ้ายด้วยสีธรรมชาติจากดินแดง โดยจัดสิ่งทดลองด้วยวิธีแฟคทอเรียล 3x2 ในแผนการทดลองแบบสุ่มโดยตลอด (Factorial 3x2 in CRD) ปัจจัยที่ศึกษามี 3 ปัจจัยคือ อัตราส่วนระหว่างแป้งพิมพ์สำเร็จรูปกับผงดินแดง 3 ระดับ (90 : 10, 80 : 20 และ 70 : 30) เวลาในการผนึกสี 2 ระดับ (5 และ 10 นาที) และอุณหภูมิในการผนึกสี2 ระดับ (120 และ150 องศาเซลเซียส) โดยการเปรียบเทียบ ความคงทนของสีต่อการซักล้าง ความคงทนของสีต่อน้ำ ความคงทนของสีต่อเหงื่อ ความคงทนของสีต่อแสงแดดเทียม ความคงทนของสีต่อการขัดถู และความกระด้างของผ้า รวมถึงศึกษาผลของการใช้สารช่วยติด 3 ชนิดได้แก่ อะลูมิเนียมโพแทสเซียมซัลเฟต หรือ อะลัม เฟอร์รัสซัลเฟต และโซเดียมคลอไรด์ ผลการทดลองพบว่า ผ้าฝ้ายพิมพ์สูตร C2 ใช้อัตราส่วน แป้งพิมพ์สำเร็จรูป 70 กรัม ผงดินแดง 30 กรัม เวลา 5 นาที อุณหภูมิผนึกสี 150 องศาเซลเซียส มีค่าความเข้มสี (K/S) 4.483 และสารช่วยติดที่มีภาวะที่ดีที่สุด คือ เฟอร์รัสซัลเฟต 10 กรัมต่อน้ำ 1 ลิตร มีค่าความเข้มสี (K/S) 4.436 ผลการทดสอบความคงทนของสีและสมบัติทางกายภาพ พบว่า ค่าความคงทนของสีต่อการซักล้าง น้ำ และเหงื่ออยู่ในระดับ 3-4 (ปานกลาง-ดี) ค่าความคงทนของสีต่อแสงแดดเทียมอยู่ในระดับ 4 (ปานกลาง) ค่าความคงทนของสีต่อการขัดถูอยู่ในระดับ 1-2 -2-3 (ต่ำ) และความกระด้างของผ้า แนวเส้นด้ายยืน 2.64 เซนติเมตร แนวเส้นด้ายพุ่ง 1.82 เซนติเมตร

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
[1]
โปธิเป็ง น. ., จตุพัฒน์วโรดม ศ. ., และ มงคลรัตนาสิทธิ์ ร. ., “สมบัติความคงทนของสีและสมบัติทางกายภาพของผ้าฝ้ายที่พิมพ์ซิลค์สกรีนด้วยสีดินแดง”, UTK RESEARCH JOURNAL, ปี 14, ฉบับที่ 2, น. 91–103, ธ.ค. 2020.
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

Ngulube T, Gumbo JR, Masindi V, et al. An update on synthetic dyes adsorption onto clay based minerals: A state-of-art review. J Environ Manag. 2017; 15(191):35-57.

John SM, Johansen JD, Rustemeyer T. et al, editors. Kanerva’s Occupational Dermatology[Internet]. Springer International Publishinm; 2018 [cited 2020]. Available from: http://dx.doi.org./10.1007/978-3-319-402 21-5

Dawood S, Sen T. Review on dye removal from its aqueous solution into alternative cost effective and non-conventional adsorbents. J Chem Process Eng. 2014; 1(104);1-11.

Edwards E. Cloth and community: The local trade in resist-dyed and block-printed textiles in Kachchh district, Gujarat. Journal Textile History. 2007; 38(2); 179–97.

นันทิยา อัจฉราวรรณ์, ไพรัช วงศ์ยุทธไกร, สมพล มงคลพิทักษ์สุข. การสกัดสีย้อมผ้าจากดินแดง. วารสารวิชาการอุตสาหกรรมศึกษา. 2554; 5(1):26-35.

กิตติคุณศักดา ศิริพันธุ์. สีในศิลปะวัฒนธรรม วิทยาศาสตร์และอุตสาหกรรม. กรุงเทพฯ : อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน); 2559.

Muthu S, Gardetti M, editors. Sustainability in the Textile and Apparel Industries. Switzerland, Springer International; 2020.

ศุภณี เรียบเลิศหิรัญ. วัสดุทางการพิมพ์. นนทบุรี : โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2552.

ภัทธาวุธ มนต์วิเศษ, สุภารัตน์ รักชลธี, วรา ชัยนิตย์. การพัฒนาสีพลาสติกซอลจาก EVA สำหรับงานพิมพ์สกรีน : รายงานวิจัย. กรุงเทพฯ : สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง; 2558.

ไพรัตน์ ปุญญาเจริญนนท์, กาญจนา ลือพงษ์, จำลอง สาลิกานนท์. การพัฒนาการเตรียมสีผงจากสีย้อมธรรมชาติ : รายงานวิจัย. กรุงเทพฯ : คณะอุตสาหกรรมสิ่งทอและออกแบบแฟชั่น มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร; 2557.

รัตนพล มงคลรัตนาสิทธิ์. วิธีการทดสอบความคงทนของสีบนวัสดุสิ่งทอตามมาตรฐาน. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย; 2549.

นวลแข ปาลิวนิช. ความรู้เรื่องผ้าและเส้นใย (ปรับปรุงใหม่). กรุงเทพฯ : ซีเอ็ดยูเคชั่น; 2542.

สุดารัตน์ ศรีโสด. การพัฒนาเส้นใยเซลลูโลสต้านเชื้อแบคทีเรียด้วยสารซิลเวอร์นาโนและสารช่วยยึดจากธรรมชาติ. [วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต]. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัย ธรรมศาสตร์; 2559.

จรูญ คล้ายจ้อย, วิโรจน์ ผดุงทศ. การพัฒนาเทคนิคการทำผ้าบาติกบนผ้าไหมด้วยสี ธรรมชาติ : รายงานวิจัย. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัย เทคโนโลยีราชมงคลพระนคร; 2552.

นฤมล ศิริทรงธรรม. ข่าวสารเคมีสิ่งทอ กองอุตสาหกรรมกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม. 2533; 6(2):22-32.

กชกร สกุลบริสุทธิ์, สุธีลักษณ์ ไกรสุวรรณ, ขจีจรัส ภิรมย์ธรรมศิริ. ผลของสารช่วยติดที่มีต่อความคงทนของสีผ้าฝ้ายสีธรรมชาติสีน้ำตาล. วารสารมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี). 2559; 8(15):1-15.

สุนิษา แสงบุญ. การออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอด้วยเทคนิคการพิมพ์เส้นด้ายยืนแบบซิลค์สกรีนจากสีธรรมชาติ. [โครงการในงานออกแบบผลิตภัณฑ์สิ่งทอระดับปริญญาตรี]. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร; 2556.

สมชาย อุดร, วันเพ็ญ ปนคำ. สมบัติความเข้มและความคงทนของสีของผ้าฝ้ายถักพิมพ์ด้วยสีครามธรรมชาติโดยเทคนิคการพิมพ์ลอกสี. วารสารวิจัย มทร.กรุงเทพ. 2558; 9(1):66-78.

ศิวพร แก่นจันทร์, ปิยะพร คามภีรภาพพันธ์. การย้อมผ้าไหมด้วยสีจากกากกาแฟโดยใช้สารสกัดจากเปลือกทับทิมเป็นสารช่วยติด. วารสารวิจัย มทร.กรุงเทพ. 2557; 8(1):127-32.

นันทิยา อัจฉราวรรณ์. การสกัดสีย้อมผ้าจากดินแดง. [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยศรีนครินทร วิโรฒ; 2553.

สิริวรรณ กิตติเนาวรัตน์, นันทนา จิรธรรมนุกุล, นริศรา กุลปรีชานันท์. การดัดแปรดินมอนต์มอริลโลไนต์เพื่อใช้เป็นสารหน่วงไฟในผ้าฝ้าย : รายงานวิจัย. กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2550.