การวิเคราะห์ความแตกต่างของแนวทางลีนในวิสาหกิจภาคการผลิตขนาดเล็กและขนาดกลางของประเทศไทย
คำสำคัญ:
การผลิตแบบลีน, วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก, การทดสอบแมนน์-วิทนีย์, แบบตรวจสอบบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ความแตกต่างของแนวทางการดำเนินระบบการผลิตแบบลีนในวิสาหกิจขนาดเล็กและขนาดกลาง โดยประเมินใน 5 ด้าน ได้แก่ องค์ประกอบด้านการจัดการ การใช้เครื่องมือวิเคราะห์กระบวนการผลิต ความสูญเปล่า การวัดผลหลังปรับปรุง และการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง งานวิจัยเริ่มจากการพัฒนาแบบตรวจสอบขึ้นจากกรอบแนวคิดลีนและเอกสารวิชาการที่เกี่ยวข้อง โดยความตรงเชิงเนื้อหาของแบบตรวจสอบ มีค่า IOC อยู่ระหว่าง 0.60 – 1.00 และความเชื่อมั่นระหว่างผู้ประเมิน 100% และ Gwet’s AC1 เท่ากับ 1.00 เบื้องต้นนำไปใช้เก็บข้อมูลจาก SMEs ขนาดเล็ก 4 แห่ง และขนาดกลาง 5 แห่ง ผลการวิเคราะห์ด้วยสถิติ พบว่าขนาดขององค์กรไม่ได้เป็นปัจจัยกำหนดระดับหรือรูปแบบการประยุกต์ใช้ลีนในบริบทของกลุ่มตัวอย่าง นั่นคือในเบื้องต้น SMEs ขนาดเล็กและขนาดกลางสามารถดำเนินลีนได้ในระดับใกล้เคียงกัน และข้อมูลจากการศึกษานี้สามารถใช้เป็นแนวทางสนับสนุนการประยุกต์ใช้ลีนใน SMEs ไทย รวมทั้งวางรากฐานสำหรับการศึกษาที่ครอบคลุมอุตสาหกรรมที่หลากหลายขึ้นในอนาคต
เอกสารอ้างอิง
Womack JP, Jones DT, Roos D. The machine that changed the world: The story of lean production--Toyota's secret weapon in the global car wars that is now revolutionizing world industry. New York: Simon and Schuster; 2007.
Jasti NVK, Kodali R. Lean production: literature review and trends. Int J Prod Res. 2015;53(3):867-85.
Swamidass PM. The effect of TPS on US manufacturing during 1981–1998: inventory increased or decreased as a function of plant performance. Int J Prod Res. 2007;45(16):3763-78.
Elkhairi A, Fedouaki F, El Alami S. Barriers and critical success factors for implementing lean manufacturing in SMEs. Ifac-Papersonline. 2019;52(13):565-70.
Belhadi A, Sha’ri YBM, Touriki FE, El Fezazi S. Lean production in SMEs: literature review and reflection on future challenges. J Ind Prod Eng. 2018;35(6):368-82.
Haksever C. Total quality management in the small business environment. Bus Horiz. 1996;39(2):33-41.
Achanga P, Shehab E, Roy R, et al. Critical success factors for lean implementation within SMEs. J Manuf Technol Manag. 2006;17(4):460-71.
Govender P, Mavutha W, Mabotja T. A comparative analysis of lean manufacturing usage in small and medium apparel enterprises in KwaZulu-Natal, South Africa. Int J Res Bus Soc Sci. 2025;14(3).
Anuar A, Saad S, Ghazali MF, Sadek DM, Zawawi AA, Khan HHA, Yusof NHM. Empowering small medium enterprises for Industry 4.0: the impact of Lean 4.0 on operational excellence through digital agility. In: 3rd International Conference on Business, Finance, Management and Economic (BizFAME 2024); 2025 Aug. p. 386–398. Atlantis Press.
Lathin D, Mitchell R. Lean manufacturing: techniques, people and culture. In: ASQ World Conference on Quality and Improvement Proceedings; 2001; Place not specified. Milwaukee: American Society for Quality. p. 321.
Ferdousi F, Ahmed A. An investigation of manufacturing performance improvement through lean production: A study on Bangladeshi garment firms. Int J Bus Manag. 2009;4(9):106-16.
Lee CY. The applicability of just-in-time manufacturing to small manufacturing firms: an analysis. Int J Manag. 1996;13:249-58.
Lee CY. TQM in small manufacturers: an exploratory study in China. Int J Qual Reliab Manag. 2004;21(2):175-97.
Hu Q, Mason R, Williams SJ, et al. Lean implementation within SMEs: a literature review. J Manuf Technol Manag. 2015;26(7):980-1012.
Shah R, Ward PT. Lean manufacturing: context, practice bundles, and performance. J Oper Manag. 2003;21(2):129-49.
Dowlatshahi S, Taham F. The development of a conceptual framework for Just-In-Time implementation in SMEs. Prod Plan Control. 2009;20(7):611-21.
Oliveira J, Sá JC, Fernandes A. Continuous improvement through "Lean Tools": An application in a mechanical company. Procedia Manuf. 2017;13:1082-9.
Rose AMN, Md Deros B, Ab Rahman MN, et al. Lean manufacturing best practices in SMEs. [Report]. 2011.
Bakås O, Govaert T, Van Landeghem H. Challenges and success factors for implementation of lean manufacturing in European SMES. In: 13th International conference on the modern information technology in the innovation processes of the industrial enterprise (MITIP 2011); 2011; Place not specified. Trondheim: Tapir Academic Press.
Čiarnienė R, Vienažindienė M. Lean manufacturing: theory and practice. Econ Manag. 2012;17(2):726-32.
Gupta S, Jain SK. A literature review of lean manufacturing. Int J Manag Sci Eng Manag. 2013;8(4):241-9.
Soliman M. Lean transformation guidance: Why organizations fail to achieve and sustain excellence through lean improvement. Int J Lean Think. 2013;4(1).
Pena R, Ferreira LP, Silva FJG, et al. Lean manufacturing applied to a wiring production process. Procedia Manuf. 2020;51:1387-94.
Wong YC, Wong KY, Ali A. Key practice areas of lean manufacturing. In: 2009 International Association of Computer Science and Information Technology-Spring Conference; 2009; Place not specified. New York: IEEE. p. 267-71.
Nordin N, Md Deros B, Abd Wahab D. A survey on lean manufacturing implementation in Malaysian automotive industry. Int J Innov Manag Technol. 2010;1(4):374-80.
Worley JM. The role of sociocultural factors in a lean manufacturing implementation. 2004.
Kiran E, Ozkan-Ozen YD, Ozturkoglu Y. A solution approach proposal with a lean perspective for the poultry sector with WRM and BWM integration. International Journal of Quality & Reliability Management. 2023;41(5):1290-1307.
Dias P, Silva F, Campilho R, Ferreira L, Santos T. Analysis and improvement of an assembly line in the automotive industry. Procedia Manufacturing. 2019;38:1444-1452.
Rewers P, Trojanowska J, Chabowski P. Tools and methods of Lean Manufacturing – a literature review. In: Proceedings of the 7th International Technical Conference Technological Forum; 2016. p. 28–30.
Gunasekaran A, Forker L, Kobu B. Improving operations performance in a small company: a case study. International Journal of Operations & Production Management. 2000;20(3):316-336.
Rothenberg S, Cost F. Lean manufacturing in small- and medium-sized printers. 2004.
Bonavia T, Marin JA. An empirical study of lean production in the ceramic tile industry in Spain. International Journal of Operations & Production Management. 2006;26(5):505-531.
Belhadi A, Sha’ri YBM, Touriki FE, El Fezazi S. Lean production in SMEs: literature review and reflection on future challenges. Journal of Industrial and Production Engineering. 2018;35(6):368-382.
Zhou B. Lean principles, practices, and impacts: a study on small and medium-sized enterprises (SMEs). Annals of Operations Research. 2016;241:457-474.
Caldera H, Desha C, Dawes L. Evaluating the enablers and barriers for successful implementation of sustainable business practice in ‘lean’ SMEs. Journal of Cleaner Production. 2019;218:575-590.
Leksic I, Stefanic N, Veza I. The impact of using different lean manufacturing tools on waste reduction. Adv Prod Eng Manag. 2020;15(1).
Rose A, Deros BM, Rahman MA. Development of framework for lean manufacturing implementation in SMEs. In: The 11th Asia Pacific Industrial Engineering and Management Systems Conference; 2010. p. 7–10.
Arunagiri P, Gnanavelbabu A. Identification of major lean production waste in automobile industries using weighted average method. Procedia Eng. 2014;97:2167-75.
El-Namrouty KA, Abushaaban MS. Seven Wastes Elimination Targeted by Lean Manufacturing Case Study ″Gaza Strip Manufacturing Firms ″. Int J Econ Finan Manag Sci. 2013;1(2):68-80.
Gupta R, Garg D, Gupta H. Difficulties of implementing JIT in SMEs. Int J Appl Eng Res. 2011;6(18):3246-50.
Mostafa S, Dumrak J, Soltan H. A framework for lean manufacturing implementation. Production & Manufacturing Research. 2013;1(1):44-64.
Hales B, Terblanche M, Fowler R, Sibbald W. Development of medical checklists for improved quality of patient care. International Journal for Quality in Health Care. 2008;20(1):22-30.
Martz W. Validating an evaluation checklist using a mixed method design. Evaluation and Program Planning. 2010;33(3):215-222.
Scriven M. The logic and methodology of checklists. 2000.
Sornlump T. Developing an attribute checklist of synchronous active e-learning technology: consistency between system and real world [master’s thesis]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2023. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD).
Supin Simimand SB. Measuring translation and psychometric testing of the Perineal Assessment Tool (PAT) and Incontinence-Associated Dermatitis Intervention Tool (IADIT) among patients in semi-intensive care units: a pilot study. Science, Technology, and Social Sciences Procedia. 2023. Available from: https://wjst.wu.ac.th/index.php/stssp/article/view/25796
Sukamolson S. Various methods to find content validity of a quantitative research tool and how to choose the appropriate ones. Chiang Mai: Language Center, International College Maejo University; 2024. doi: 10.58837/CHULA.PPJ.39.5.
Bujang MA, Omar ED, Foo DHP, Hon YK. Sample size determination for conducting a pilot study to assess reliability of a questionnaire. Restor Dent Endod. 2024;49(1).
Sukserm P. Determining the appropriate sample size in EFL pilot studies. Journal of Research Methodology. 2024;37(3):245-264.
Hertzog MA. Considerations in determining sample size for pilot studies. Res Nurs Health. 2008;31(2):180-191.
Julious SA. Sample size of 12 per group rule of thumb for a pilot study. Pharm Stat. 2005;4(4):287-291.
Snijkers JT, et al. Examining the optimal cutoff values of HADS, PHQ-9 and GAD-7 as screening instruments for depression and anxiety in irritable bowel syndrome. Neurogastroenterol Motil. 2021;33(12):e14161.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
เวอร์ชัน
- 07/01/2026 (3)
- 06/30/2026 (2)
- 06/30/2026 (1)
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิจัย มทร. กรุงเทพ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
กองบรรณาธิการวารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลกรุงเทพ มีความยินดีที่จะรับบทความจากอาจารย์ นักวิจัย นักวิชาการทั้งภายในและภายนอกมหาวิทยาลัย ในสาขาวิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ได้แก่ สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ วิศวกรรมศาสตร์ และสาขาอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง รวมถึงสาขาต่างๆ ที่มีการบูรณาการข้ามศาสตร์ที่เกี่ยวข้องวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ที่เขียนเป็นภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษ ซึ่งผลงานวิชาการที่ส่งมาขอตีพิมพ์ต้องไม่เคยเผยแพร่ในสิ่งพิมพ์อื่นใดมาก่อน และต้องไม่อยู่ในระหว่างการพิจารณาของวารสารอื่น
การละเมิดลิขสิทธิ์ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้ส่งบทความโดยตรง บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ต้องผ่านการพิจารณากลั่นกรองคุณภาพจากผู้ทรงคุณวุฒิและได้รับความเห็นชอบจากกองบรรณาธิการ
ข้อความที่ปรากฏอยู่ในแต่ละบทความที่ตีพิมพ์ในวารสารวิชาการเล่มนี้ เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่าน ไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลกรุงเทพแต่อย่างใด ความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความแต่ละบทความเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะต้องรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
กองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์มิให้นำเนื้อหา หรือข้อคิดเห็นใดๆ ของบทความในวารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลกรุงเทพ ไปเผยแพร่ก่อนได้รับอนุญาตจากกองบรรณาธิการ อย่างเป็นลายลักษณ์อักษร ผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร
