ปัจจัยสภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัยที่มีความสัมพันธ์กับการเกิดอุบัติเหตุในผู้สูงอายุ: กรณีศึกษา ตำบลท่าโพธิ์ อำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก
คำสำคัญ:
สภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัย, ผู้สูงอายุ, อุบัติเหตุบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยสภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัยที่สัมพันธ์กับการเกิดอุบัติเหตุในผู้สูงอายุในชุมชนจังหวัดพิษณุโลก จำนวน 261 คน แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือผู้สูงอายุที่เคยประสบอุบัติเหตุบริเวณที่อยู่อาศัย จำนวน 132 คน กับผู้สูงอายุที่ไม่เคยประสบอุบัติเหตุบริเวณที่อยู่อาศัย จำนวน 129 คน ดำเนินการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอนและเก็บข้อมูลด้วยแบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และใช้สถิติถดถอยพหุลอจิสติก (Multivariable logistic regression) โดยใช้ค่า Adjusted odds ratio (ORadj) และช่วงเชื่อมั่นที่ร้อยละ 95 (95% CI) เพื่อวิเคราะห์หาความสัมพันธ์ของปัจจัย ผลการวิจัย พบว่าปัจจัยสภาพแวดล้อมที่อยู่อาศัยที่มีความสัมพันธ์กับการเกิดอุบัติเหตุผู้สูงอายุในรอบ 12 เดือนที่ผ่านมา ได้แก่ บริเวณรอบๆ มีน้ำท่วมขังหรือมีน้ำเสียบริเวณที่อยู่อาศัย และพื้นผิวบันไดลื่น โดยมีความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.05) กล่าวคือ ในผู้สูงอายุที่เคยเกิดอุบัติเหตุมีความเสี่ยงจากสาเหตุบริเวณรอบๆ มีน้ำท่วมขังหรือมีน้ำเสียบริเวณที่อยู่อาศัย 2.13 เท่า (ORadj =2.13; 95% CI =1.060 - 4.280) และมีความเสี่ยงจากสาเหตุพื้นผิวบันไดลื่น 2.71 เท่า ( ORadj = 2.71; 95% CI = 1.380 - 5.320) เมื่อเทียบกับผู้สูงอายุที่ไม่เคยเกิดอุบัติเหตุในบริเวณที่อยู่อาศัย
เอกสารอ้างอิง
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. การสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2567 [อินเตอร์เน็ต].2567 [เข้าถึงเมื่อ 20 มี.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.nso.go.th/nsoweb/storage/survey_detail/2025/20241209145003_27188.pdf
Chanbenjapiruk P, Chuangchai W, Thepmalee C, Wonghempoom A. A review article: fall incidents and interior architecture - influence of executive function in normal ageing. JARS 2022;20(1):139-51.
หน่วยปฏิบัติการวิจัยสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. ข้อแนะนำการออกแบบสภาพแวดล้อมและที่พักอาศัยของผู้สูงอายุ [อินเตอร์เน็ต]. 2567. [เข้าถึงเมื่อ 20 มี.ค. 2567]. เข้าถึงได้จาก: http://www.m-society.go.th
Montero-Odasso M, van der Velde N, Martin FC, Petrovic M, Tan MP, Ryg J, et al. World guidelines for falls prevention and management for older adults: a global initiative. Age Ageing 2022;51(9):afac205.
อรุณ จิรวัฒน์กุล. ชีวสถิติสำหรับงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ. พิมพ์ครั้งที่ 3. ขอนแก่น: หจก. โรงพิมพ์คลังนานาวิทยา; 2552.
Hsieh FY, Bloch DA, Larsen MD. A simple method of sample size calculation for linear and logistic regression. Stat Med 1998;17(14):1623-34.
Boonkhao L, Puangjan K, Ouengprasert I, Laosupap K, Bootsorn A, Junsiri S, et al. Home Environmental Factors Associated with Falls Among Elderly in Ubon Ratchathani, Thailand. J Multidiscip Healthc 2024; 17:1363-73.
Sophonratanapokin B, Sawangdee Y, Soonthorndhada K. Effect of the living environment on falls among the elderly in Thailand. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2012;43(6):1537-47.
Maiyapakdee C, Kaewdok T, Homkham N, Ivanovitch K, Norkaew S. Factors related to home accidents among the elderly in Thailand. Soc Sci Humanit Open 2025;11:101265.
นพเก้า บัวงาม, กาญจนา นาถะพินธุ. ปัจจัยที่มีผลต่อการเกิดอุบัติเหตุและปัญหาสุขภาพในผู้สูงอายุ ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองสมุทรปราการ จังหวัดสมุทรปราการ. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 จังหวัดขอนแก่น 2561;25(2):46-57.
ปาจรีย์ รุ่งรัตน์ชัชวาลย์, กาญจนา นาถะพินธุ. ปัญหาสุขภาพและปัจจัยที่มีผลต่อการเกิดอุบัติเหตุในผู้สูงอายุ ตำบลมะค่า อำเภอโนนไทย จังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและการสาธารณสุขชุมชน 2564;4(2):145–59.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ
