การพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง การพัฒนาผลิตภัณฑ์จากพืชท้องถิ่น โดยประยุกต์ใช้แนวทางการแก้ปัญหาที่อาศัยธรรมชาติเป็นฐานร่วมกับกิจกรรมการเรียนรู้ แบบ ECO Printing สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง การพัฒนาผลิตภัณฑ์์จากพืชท้องถิ่น โดยประยุกต์์ใช้แนวทางการแก้ปัญหาที่อาศัยธรรมชาติเป็นฐาน (Nature-Based Solutions: NbS) ร่วมกับกิจกรรมการเรียนรู้แบบ ECO Printing เพื่อเชื่อมโยงเนื้อหาวิชาเคมีกับบริบทสิ่งแวดล้อมจริง กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในงานวิจัย คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนเรณูนครวิทยานุกูล จังหวัดนครพนม จำนวน 21 คน ดำเนินการวิจัยแบ่งเป็น 3 ระยะ ได้แก่ 1) ศึกษาแนวทางการจัดการเรียนรู้โดยใช้ ECO Printing ร่วมกับแนวคิด NbS 2) พัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้้ จำนวน 4 ชุด ตามวัฏจักรการเรียนรู้ 5 ขั้้น และ 3) นำชุดกิจกรรมไปใช้จัดการเรียนรู้ในชั้นเรียน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทงการเรียนแบบปรนัย 4 ตัวเลือก จำนวน 40 ข้อ และแบบสอบถามความตระหนักเกี่ยวกับการอนุรักษ์พืช ท้องถิ่น แบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้ค่าเฉลี่ย ร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติ One-Sample t-test
ผลการวิจัยพบว่า ชุดกิจกรรมมีคุณภาพอยู่ในระดับมากที่สุด และมีประสิทธิภาพเท่ากับ 89.12/88.25 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 80 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และความตระหนักด้านการอนุรักษ์พืชท้องถิ่นอยู่่ในระดับมากที่สุด แสดงให้เห็นว่า ชุดกิจกรรมที่พัฒนาขึ้้น สามารถส่งเสริมการเรียนรู้ทางเคมีควบคู่กับการอนุรักษ์ทรัพยากรท้องถิ่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Article Details
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารคุรุสภาวิทยาจารย์ ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการคุรุสภาวารสารไม่จาเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารคุรุสภาวิทยาจารย์ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารคุรุสภาวิทยาจารย์ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนาทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทาการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรณ์จากวารสารคุรุสภาวิทยาจารย์ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
โครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ. (2565). Nature-Based Solutions: Opportunities and Challenges for Scaling Up. SDG Move. https://www.sdgmove.com/2022/12/22/unep-report-nature-based-solutions/
ธมลวรรณ เศรษฐหิรัญกุล และ ชลาธิป สมาหิโต. (2562). การจัดประสบการณ์การเรียนรู้แบบสะเต็มศึกษา เรื่อง วัฒนธรรมท้องถิ่น จังหวัดนนทบุรี เพื่อพัฒนาความคิดสร้างสรรค์สำหรับเด็กปฐมวัย. วารสารศึกษาศาสตร์ มสธ, 12(1), 99-109.
เยาวพา นันต๊ะภูมิ, ยุุทธนา ชัยเจริญ และ อโนดาษ์ รัชเวทย์. (2563). การจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ที่บูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่นตามกรอบแนวคิดวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สังคม และสิ่งแวดล้อม เพื่อพัฒนามโนมติทางวิทยาศาสตร์สาหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. ศึกษาศาสตร์สาร, 4(3), 15-28.
อโนดาษ์ รัชเวทย์. (2562). การวิจัยเชิงปฏิบัติการการเรียนวิทยาศาสตร์ตามกรอบแนวคิดสะเต็มศึกษา โดยกระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรมร่วมกับภูมิปัญญาท้องถิ่น สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารบัณฑิตวิจัย, 10(1), 41-55.
Amaliyah, K. (2024). Exploration of Creativity Through Project-Based Learning in Eco-Printing Activities. Cakrawala Pendidikan.
Guilford. (1967). Factor that Aid and Hinder Hreative (3rd ed). New York: McGraw-Hill.
Hasanah, S. M., Alifa, F. N., Rahayu, S., Sulistina, O., & Alsulami, N. M. (2024). Exploration of the Manufacturing Process and Selection Method of Natural Dyes in Eco-Print: Ethnoscience Implications in Chemistry Learning. Jurnal of Science Learning, 7(3), 204-212.
Hsu, C. H. (2025). Outdoor Environmental Education as a Nature-Based Solution for "Education" and "Environment": a New Conceptual Framework and its Pilot Application in a Coastal Community Case Study in Taiwan. Journal of Coastal Conversation, 29(1), 13.
Lo. (2024). Eco-Printing Enhances Creativity, Environmental Stewardship, and Problem-Solving Abilities. In Ethnoscience-Based Chemistry Learning.
Nugroho, A. S., Sumardjoko, B., ßDesstya, A., Minsih, & Choiriyah. (2023). Strengthening the character of caring for the environment in elementary schools through ecoprint artwork. International Journal of Elementary Education, 7(3), 394-402.
Sumiati, S. (2024). Teaching Creative and Environmentally Friendly Ecoprint to Early Childhood Education Students in Katingan Kuala District, Katingan Regency. Jurnal Ilmiah Kanderang Tingang, 15(1), 186-193.